Festival kapsamında Kültür Medeniyet (KÜME) Vakfı tarafından düzenlenen 'KÜRE Konuşmaları' kapsamında 'Teknolojide Sınırları Zorlamak: Daha İyisi Nasıl Mümkün?' başlıklı söyleşi gerçekleştirildi.

İkinci, buradaki konuşmasında, ROKETSAN'ın çalışmalarını anlatarak, ROKETSAN'ın yalnızca bir savunma şirketi değil aynı zamanda bir teknoloji şirketi olduğunun altını çizdi. İkinci, Türkiye'yi özellikle uluslararası alanda en üst teknolojiyle temsil etmeye gayret ettiklerini söyledi.

ROKETSAN'ın özellikle uzay, roket ve füze teknolojileri alanında çalıştığını belirten İkinci, 'Elimizden geldiğince ülkemizin roket ve füze ve uzay teknolojileri anlamında bağımsızlığını kazanıp aynı zamanda dost ve kardeş ülkelere de bu konuda faydalı olması için gayret gösteriyoruz.' diye konuştu.

İkinci, şirketin AR-GE çalışmalarına verdiği öneme değinerek, 'Şu anda 8 binden fazla çalışanımız var. Bunların da neredeyse 4 bine yakını sadece AR-GE konusunda çalışıyor. Yani araştırma ve geliştirme konusunda neredeyse ROKETSAN'ın yarısı, mühendis olarak bu konulara önem veriyor.' ifadelerini kullandı.

Söyleşinin başlığına da dikkati çeken İkinci, şu değerlendirmede bulundu:

'Nasıl daha iyisini başarabiliriz? Buna gidecek olan yolun en büyük etkeni insan. Kalifiye insan olmadığı sürece daha iyisini hedeflemek için ne kadar iyi altyapınız olursa olsun, ne kadar iyi bir laboratuvarlarınız olursa olsun, ne kadar iyi üretim hattınız olursa olsun bir kıymeti yok. Daha iyisini başarmanın ön şartı iyi, kalifiye, geleceğe kendisini hazırlamış olan insan kaynağına sahip olmanız. Bizim de aslında temelde en büyük yatırımımız insan kaynağına.'

İkinci, ROKETSAN'ın en büyük savunma şirketleri arasında hızla yükseldiğine dikkati çekerek, 'Asıl önemli olan nokta ROKETSAN, ülkemizin en büyük üç AR-GE şirketinden bir tanesi. Bir sıralama yapıldığında ROKETSAN'ın ilk 3'te olması aslında gelecekteki potansiyelini göstermesi açısından çok önemli.' dedi.

Gelecekteki bir teknoloji üzerine bugünden çalıştıklarını, karşılarına çıkacak problemleri bugünden gidermeye çalıştıklarını anlatan İkinci, böylece rekabette ön plana çıkabileceklerini dile getirdi. İkinci, 'En önemli nokta şu, bugünden bugünün teknolojisini çalışmak değil, bugünden aslında geleceğin teknolojisine çalıştığınız zaman ancak başarılı olabiliyorsunuz.'​​​​​​​ diye konuştu.

Teknolojide gelecek odaklı düşünülmesi gerektiğini belirten İkinci, 'Türkiye özellikle İHA ve İHA mühimmatları konusunda şu anda dünyada açık ara lider. Dünya pazarının yüzde 65'i şu anda Türkiye'nin kontrolünde. Eğer biz yapılanı hedefleseydik, böyle bir pazar payına ulaşmamız mümkün olmazdı.' ifadelerini kullandı.

İkinci, roket ve füze teknolojilerini etkileyecek en önemli teknoloji alanlarından birinin sürü teknolojileri olduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

'Sürünün en önemli özelliği koordineli olması. Burada iletişim teknolojileri, bunlar arasındaki yapay zeka teknolojileri, bunların beraber karar vermesini sağlayacak olan karar destek mekanizmaları gibi birçok teknoloji işin içerisine giriyor. Sürünün fark oluşturduğu alan da şu ki bir hava savunma sisteminin karşı koyabileceği tehditler sınırlı. Ucuz ve beraber hareket eden binlerce hava unsurunun harekat konseptine adapte olabilecek bir altyapı bulunmuyor.'

Yapay zekanın bütün sektörleri derinden etkilediğini söyleyen İkinci, yapay zekanın hem tehdit hem de önemli bir kaldıraç olduğunun altını çizdi.

İkinci, yapay zekanın her alana gireceğine dikkati çekerek, 'Yapay zekadan uzak bir gelecek bizim gündemimizde olmayacak.' dedi.

Konuşmasının ardından katılımcıların sorularını da yanıtlayan İkinci, ROKETSAN'ın toplam 700'den fazla teknoloji konusu üzerinde çalıştığını belirterek, manyetik fırlatma, soğuk fırlatım ve yakıt gibi pek çok konuda kendilerini geliştirdiklerini sözlerine ekledi.

Muhabir: Doğukan Gürel

Çiftçi, burada yaptığı konuşmada, Yalova'nın tabiatının güzelliği kadar gönül dünyası ve manevi mirasıyla da özel bir kent olduğunu söyledi.

Yalova'nın Dağıstan'dan Anadolu'ya uzanan bir irfan yolculuğunun izlerini taşıdığını belirten Çiftçi, 'Yalova, Şeyh Muhammed Medeni'nin, Şeyh Şerafeddin Dağıstani'nin ilim, irfan ve irşad mirasıyla yoğrulmuştur. Bu gönül erlerinin irfanı ve hikmeti, nesilden nesle taşınmış, kardeşliğin, dayanışmanın ve gönül birliğinin kökleşmesine vesile olmuştur. Tersaneleri ve sanayisiyle üreten, limanlarıyla dünyaya açılan Yalova, değerlerinden aldığı güçle Türkiye Yüzyılı'nın hedeflerine doğru ilerlemeye devam edecek.' diye konuştu.

Bakan Çiftçi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde ülkenin her köşesinde eser ve hizmet siyasetini kararlılıkla sürdürdüklerini aktararak, şunları kaydetti:

'Yoluyla, hastanesiyle, okuluyla, sanayi altyapısıyla, güvenlik birimleriyle şehirlerimizi geleceğe hazırlıyor, vatandaşımızın hayatına dokunan yatırımları birer birer hayata geçiriyoruz. İçişleri Bakanlığı olarak, 'Güvenli şehir, güçlü Türkiye' anlayışıyla güvenlik altyapımızı sürekli güçlendiriyoruz. Çünkü huzur varsa yatırım büyür. Güven varsa üretim artar. İstikrar varsa şehirler gelişir, millet geleceğe güvenle bakar. Açılışını gerçekleştirdiğimiz Çınarcık İlçe Jandarma Komutanlığı Hizmet Binası, 2 bin 100 metrekare kullanım alanı ve 47 odasıyla 61 personelin görev yaptığı modern bir güvenlik merkezi olarak hizmet verecek. Çiftlikköy Laledere Organize Sanayi Bölgesi Jandarma Karakol Komutanlığı ise sanayinin, üretimin, çalışanların güvenliğine önemli katkı sağlayacak. 3 bin metrekarelik alana kurulan tesis, organize sanayi bölgesinin büyüyen üretim kapasitesine güçlü bir güvenlik altyapısıyla destek verecek.'

Çiftçi, Yalova İl Emniyet Müdürlüğünün yeni hizmet binasını da şehre kazandırdıklarını dile getirerek, 'Bağlarbaşı Mahallesi'nde yaklaşık 15 bin metrekarelik alana inşa edilen 16 bin 794 metrekare kapalı kullanım alanına sahip yeni hizmet binası, 5 blok ve 6 kattan oluşuyor. Yaklaşık 207 milyon liralık yatırımla tamamlanan bu eser, emniyet teşkilatının vatandaşa daha modern ve güçlü fiziki imkanlarla hizmet sunmasına katkı sağlayacak.' dedi.

Yalova'nın denizcilik ve gemi inşa sanayisindeki güçlü konumuna hizmet edecek Yalova Tersaneler Bölgesi Deniz Hudut Kapısı'nın da şehre değer katacağına dikkati çeken Çiftçi, 5 bin metrekarelik alanda yer alan hudut kapısının 10 Haziran'da faaliyete başladığı bilgisini verdi.

Bakan Çiftçi, sözlerini şöyle tamamladı:

'Yalova tersanelerinde üretilen yüksek katma değerli gemiler, ülkemizin denizcilik sektöründeki rekabet gücünü artırırken, binlerce insanımıza nitelikli istihdam sağlıyor. Hudut kapımız da üretimin, ihracatın ve Yalova'nın dünyaya açılan kapısının güçlenmesine önemli katkı sağlayacak. Yalova'da jandarma, emniyet ve hudut güvenliğinin fiziki altyapısını birlikte güçlendiriyor, şehrin büyüyen nüfusuna, sanayisine, ticaretine ve denizcilik kapasitesine uygun güçlü bir güvenlik mimarisi kuruyoruz.

Güvenliğe yaptığımız her yatırım, vatandaşımızın huzuruna, üreticimizin emeğine, yatırımcımızın güvenine ve şehrimizin geleceğine yapılan yatırımdır. Bizim güvenlik anlayışımız, riski önceden gören, sahaya hakim olan, teknolojiden yararlanan ve vatandaşını merkeze alan önleyici bir güvenlik anlayışıdır. Polisimizle, jandarmamızla, sahil güvenliğimizle ve bütün kurumlarımızla milletimizin huzuru için gece gündüz çalışıyoruz.

Türkiye Yüzyılı'nı aynı zamanda 'Huzurun ve Güvenin Yüzyılı' olarak inşa etmekte kararlıyız. Şehirlerimizi güçlendirecek, üretimin ve yatırımın önünü açacak, milletimizin huzurunu tahkim edecek eserleri, ülkemizin dört bir yanıyla buluşturmaya devam edeceğiz.'

Yalova Valisi Usta ile AK Parti Yalova Milletvekili Meliha Akyol'un da katılımcılara hitap ettiği törende, dua edildi ve açılış kurdelesi kesildi.

Muhabir: Büşra Nur Yılmaz, Sergen Sezgin

Bankacılık endeksi yüzde 0,38, holding endeksi yüzde 0,73 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 3,43 ile turizm, en fazla kaybettiren ise yüzde 7,13 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalarda, ABD'de eylül ayı tarım dışı istihdam artışının 29 bin kişiyle beklentilerin altında kalması, ABD Merkez Bankasının (Fed) ekimde faiz artıracağına yönelik beklentileri zayıflatırken, tahvil faizleri ve petrol fiyatlarındaki gerilemenin desteklediği alımlarla pozitif seyir izleniyor.

Yurt içinde ise Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi günü alıcılı bir seyirle tamamlarken, Fon Koordinasyon Kurulunun ikinci toplantısında fon yatırımcılarına yapılacak ödemelerin takviminin değerlendirilmesi ve Sermaye Piyasası Kanunu'nda değişiklik öngören taslağın tamamlanması için ilgili kurumlara talimat verilmesi öne çıktı.

Analistler, haftaya yurt içinde enflasyon, reel efektif döviz kuru, hazine nakit dengesi ve sanayi üretiminin, yurt dışında ise ABD'de dış ticaret dengesi, Federal Açık Piyasa Komitesinin (FOMC) toplantı tutanakları, Avro Bölgesi'nde üretici enflasyonu ve perakende satışlar başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.400 ve 12.500 puanın direnç, 12.100 ve 12.000 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Muhabir: Tunahan Kükürt

Haberde, Lahic vilayetinin Kubeyta ilçesindeki El-Hicr Enstitüsü'ne de bir hava saldırısı düzenlendiği belirtildi.

Taiz vilayetinde ise Hayfan ilçesine 4, El-Kedha bölgesine 2, Toplum Koleji'ne 1 ve Samia ilçesine 1 hava saldırısı düzenlendiği ileri sürüldü.

Haberde, saldırıların sonuçları veya can kaybına ilişkin bilgi verilmedi.

Suudi Arabistan makamlarından Husilerin iddialarına ilişkin henüz açıklama yapılmadı.

Yemen, Husilerin Eylül 2014'te başkent Sana ve bazı vilayetleri kontrol etmesinin ardından başlayan iç savaşa sahne oluyor.

Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu Mart 2015'ten bu yana uluslararası toplumca tanınan Yemen hükümetine destek veriyor.

Muhabir: Mohammed Sameai, Ali Semerci

Şubat 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı'nın büyüyerek devam ettiğini söyleyen Türk, bu savaşın, sivillere tarifsiz acılar yaşatan ve tüm bölgede çok daha büyük bir felaketi tetikleme riski taşıyan bir insan hakları felaketi olduğuna işaret etti.

Türk, 'Bu savaşı sona erdirmek için BM Şartı ve uluslararası hukuk çerçevesinde acil eyleme geçilmesi gerekiyor.' dedi.

BM İnsan Hakları Ofisi'nin devam eden savaşa ilişkin yayımladığı rapora işaret eden Türk, 'Yakın zamanda hazırladığımız rapor, sivillere ve savaş esirlerine yönelik şok edici boyutlarda cinsel şiddet vakaları tespit etti. Ofisim tarafından belgelenen binden fazla vakanın yüzde 89'u Rus makamlarına, yüzde 11'i ise Ukrayna tarafına atfedildi.' diye konuştu.

Türk, Ukrayna genelinde insanların sürekli bir korku ve endişe içinde yaşadığını vurgulayarak, 'Bu yılın ilk 8 ayında yaklaşık 15 bin 280 sivilin öldüğünü veya yaralandığını teyit ettik. Bu, 34 hafta boyunca haftada ortalama 400'den fazla kişiye tekabül ediyor. Bu sayı, 2025'in aynı dönemindekinden yüzde 55 daha fazla.' ifadelerini kullandı.

Türk, Rusya'daki sivil kayıpların sayısında da artış olduğunun bildirildiğini kaydederek, Rus yetkililerin, 20 Eylül gecesi Moskova'ya yönelik büyük çaplı bir füze ve insansız hava aracı saldırısında 3 kişinin öldüğünü ve 41 kişinin yaralandığını açıkladığını ancak erişim izinleri olmadığı için bunu doğrulayamadıklarına değindi.

Savaşın sona erdirilmesi için müzakerelere yönelik ivmeyi yeniden kazanmanın hayati önem taşıdığını belirten Türk, bu sürecin, çatışmaların siviller üzerindeki etkisini azaltabilecek ve insan hakları temelinde şekillenecek güven artırıcı önlemleri gerektirdiğine vurgu yaptı.

Muhabir: Muhammet İkbal Arslan

İkili, Başbakanlıkta yaptıkları görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenledi.

Von der Leyen, burada yaptığı konuşmada, Kuzey Makedonya'nın değerli bir müttefik olduğunu söyledi.

Ülkenin AB'ye katılım sürecine değinen von der Leyen, Kuzey Makedonya'nın ilerleme kaydetme ve 'temel esaslar' fasıl grubunu açma yolunda kritik bir adımla karşı karşıya olduğunu dile getirdi.

Kuzey Makedonya'nın AB'ye ait olduğunu söyleyen von der Leyen, 'Kuzey Makedonya'yı kimliği ve diliyle kucaklıyoruz. Makedon kültürü ve dilinin Birliğimizi ancak zenginleştirebileceğine inanıyoruz; zira bizim sloganımız çeşitlilik ve birlikteliktir ve biz bunu son derece ciddiye alıyoruz.' diye konuştu.

Mickoski de görüşmede reformların, katılım sürecinin hızının ve Kuzey Makedonya'nın AB yolunda uzun süredir önünde engel teşkil eden zorlukların ele alındığını aktardı.

AB'ye giden sürecin adil ve net kurallara dayalı bir süreç olmasını istediklerini belirten Mickoski, 'Devlet olarak kararlılığımız net ve değişmemiştir. AB'nin bir parçası olmak istiyoruz ve bu hedef doğrultusunda özveriyle çalışıyoruz. Aynı zamanda, bu sürecin tüm Avrupa kurumlarından daha güçlü bir siyasi destek görmesi gereken zamanın geldiğine inanıyoruz.' ifadelerini kullandı.

Mickoski, komşu ülke Bulgaristan ile yaşanan sorunlara değinerek, Kuzey Makedonya'nın bu meselelerin diyalog yoluyla, iyi niyet ve karşılıklı saygı ruhu içinde çözülmesini istediğini vurguladı.

Von der Leyen, ülkedeki temasları kapsamında Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska Davkova tarafından da kabul edildi.

Balkan turu kapsamında von der Leyen ayrıca Arnavutluk, Kosova ve Karadağ'ı da ziyaret etti.

Muhabir: Dzihat Aliju, Abdulbesar Ademi

İstihdam, tüm başlıca sektörlerde eylülde büyük ölçüde değişiklik göstermedi. Tarım dışı istihdama ilişkin temmuz ve ağustos verilerinde aşağı yönlü revizyona gidildi. Temmuzdaki istihdam değişimi 21 bin kişilik artıştan 10 bin kişilik düşüşe, ağustostaki artış ise 162 binden 133 bine revize edildi.

ABD'de işsizlik oranı eylülde 0,1 puan artarak yüzde 4,2'ye çıktı. Piyasa beklentisi, işsizlik oranının ağustosta olduğu gibi yüzde 4,1 seviyesinde gerçekleşmesi yönündeydi.

Ülkedeki işsiz sayısı eylülde 78 bin artarak 7 milyon 109 bine yükseldi. İşgücüne katılım oranı da 0,2 puan artışla yüzde 61,8'e çıktı.

Haftalık ortalama çalışma süresi eylülde 34,4 saat oldu. ABD Merkez Bankasının dikkatle izlediği ortalama saatlik kazanç da aynı dönemde aylık bazda yüzde 0,1, yıllık bazda yüzde 3 artarak 37,81 dolara yükseldi.

Piyasa beklentisi, ortalama saatlik kazancın aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 3,2 artması yönündeydi. Ortalama saatlik kazanç ağustosta aylık bazda yüzde 0,3, yıllık bazda yüzde 3,1 artmıştı.

Muhabir: Dilara Zengin Okay

Açıklamada, Kuzey Kurdufan eyaletindeki Mezrub bölgesinin 'şiddetli çatışmaların ardından' ele geçirildiği, çatışmalarda HDK mensupları ile destekçilerinin kayıplar verdiği ifade edildi.

Ordunun kontrol altına alınan bölgelerdeki sivillere güvenliklerinin sağlandığı mesajını vererek normal hayatlarına dönmeleri çağrısında bulunduğu açıklamada, sivillerin can güvenliğinin ve mülkiyet haklarının korunacağı bildirildi.

Açıklamada ayrıca, ordunun operasyonlarını ülkeyi HDK ve destekçilerinden tamamen temizleyene kadar sürdüreceği vurgulandı.

Kuzey Kurdufan, Sudan'da ordu ile HDK arasında Nisan 2023'ten bu yana devam eden savaşın önemli cephelerinden biri.

Sudan'da Nisan 2023'ten bu yana ordu ile HDK arasında devam eden savaş, ülkede büyük bir insani krize yol açtı. Birleşmiş Milletler ve uluslararası kuruluşlara göre, çatışmalar nedeniyle milyonlarca kişi yerinden edildi ve çok sayıda kişi hayatını kaybetti.

Muhabir: Isshak Abdraman Issa

Açıklamada, 'Ukrayna'nın finansman ihtiyaçlarını desteklemek ve kamu idaresinin işleyişini sürdürmesini sağlamak amacıyla ülkeye 2,9 milyar avro tutarında kaynak sağlandı.' ifadesi kullanıldı.

Söz konusu tutarın 800 milyon avroluk bölümünün toplam 90 milyar avroluk 'Ukrayna Destek Kredisi' programından sağlandığı belirtilen açıklamada, ödemenin, Ukrayna'nın yargı, finans piyasaları, iş ortamı, enerji, ulaştırma, tarım ve yeşil dönüşüm gibi alanlarda reformları hayata geçirmesinin ardından yapıldığına işaret edildi.

Açıklamada, söz konusu tutarın Ukrayna Mali Yardım Programı kapsamındaki 8'inci ödeme olduğu, son ödemeyle birlikte Ukrayna Planı kapsamında sağlanan toplam desteğin 32 milyar avroyu aştığı bildirildi.

Yılın geri kalanında Ukrayna'ya sağlanabilecek mali desteğin 33,7 milyar avro olduğu belirtilen açıklamada, bu tutarın 16,6 milyar avrosunun savunma sanayisi kapasitesine, 17,1 milyar avrosunun ise bütçe desteğine ayrıldığı ifade edildi.

Açıklamada, ilave ödemelerin Ukrayna'nın üzerinde mutabık kalınan reformları ve politika koşullarını yerine getirmesine bağlı olduğu kaydedildi.

Ukrayna Mali Yardım Programı, 2024-2027 döneminde ülkenin mali istikrarını, toparlanmasını ve modernizasyonunu desteklemek amacıyla 50 milyar avroyu aşan hibe ve kredi sağlıyor.

AB'nin 2026 ve 2027 yıllarını kapsayan Ukrayna Destek Kredisi programı ise Ukrayna'nın savunma kapasitesi ile savunma sanayisini güçlendirmek için 60 milyar avro, devletin işleyişi ve temel kamu hizmetlerinin sürdürülmesi amacıyla da 30 milyar avroluk bütçe desteği olmak üzere toplam 90 milyar avroluk finansman içeriyor.

Muhabir: Ata Ufuk Şeker

***

Irak'ın 2003 yılında ABD tarafından işgal edilmesi, ülkenin ulusal güvenliğinin Washington hesaba katılmadan düşünülemeyecek kadar ABD'ye bağlı hale gelmesine sebep oldu. Aradan geçen 23 yıl içerisinde ABD'nin Irak'taki askeri varlığının büyüklüğü, niteliği ve hukuki zemini defalarca değişirken Amerikan askerlerinin ülkeden çekilmesi de hemen her dönemde Irak siyasetinin temel tartışma konularından biri oldu.

Ancak 30 Eylül 2026, daha önceki çekilmelerden farklı bir anlam taşıyor. ABD, 2011'de ana askeri kuvvetlerini Irak'tan çıkarmış, DEAŞ'ın yükselişinin ardından 2014'te yeniden dönmüş, 2021'de muharip görevini sona erdirmiş ve 2024'te DEAŞ'a Karşı Uluslararası Koalisyon misyonunu bitirme kararı almıştı. Buna rağmen Amerikan askeri varlığı, farklı biçimlerde devam etti. 30 Eylül'de ise Irak'taki son Amerikan askerlerinin de ülkeden ayrılmasıyla mevcut askeri konuşlanma tamamen sona erdi.

Değişen husus, 2021'de askerlerin görevi, 2024'te Koalisyon misyonunun niteliğiydi. 2026'da ise ilk kez Irak'taki Amerikan askeri konuşlanmasının kendisi ortadan kalkıyor ancak bu tarihi ABD'nin Irak dosyasını kapattığı gün olarak değerlendirmek için henüz erken. Irak'ın güvenlik mimarisinde yaşanan gelişmeleri ve 30 Eylül'ün ne anlama geldiğini anlayabilmek için çekilme sürecini doğru okumak gerekiyor.

ABD, 2003'te Irak'ı işgal ettikten sonra ülkenin hemen her bölgesinde askeri üs ve birlikler oluşturdu. Öyle ki resmi rakamlara göre Kasım 2009'da Amerikan kuvvetlerinin Irak'ta 281 üssü ve askeri tesisi bulunuyordu ancak Washington ile Bağdat arasında Kasım 2008'de imzalanan güvenlik anlaşması ile ana Amerikan kuvvetleri, Aralık 2011'de Irak'tan ayrıldı.

Fakat Irak'ın güvenlik koşulları kısa süre içerisinde yeniden değişti. Suriye iç savaşının yarattığı boşluk, Irak'taki siyasi ve güvenlik sorunları ve DEAŞ'ın 2014'te Musul'u ele geçirmesi, Washington'ın yalnızca üç yıl sonra yeniden Irak'a dönmesine neden oldu ancak ABD'nin bu yeni konuşlanması 2003'teki gibi değildi, bu kez geniş bir üs ağı içerisinde dağılan kuvvetler yerine daha az sayıda stratejik noktada yoğunlaşan bir yapı ortaya çıktı. Amerikan askeri varlığı giderek Ayn el-Esad, Bağdat ve Erbil ekseninde toplanırken Irak güvenlik güçleri, daha önce Koalisyonun kullandığı birçok tesiste doğrudan sorumluluk üstlenmeye başladı. Irak güvenlik güçlerinin kapasitesinin artmasıyla Washington da ülkedeki kuvvetlerini azaltmaya yöneldi ve Ocak 2021 itibarıyla Amerikan askerlerinin sayısı yaklaşık 2 bin 500'e indirildi.

Asıl kırılma ise 2021'in ikinci yarısında yaşandı. Yürütülen Stratejik Diyalog kapsamında Amerikan askerlerinin Irak'taki muharip rolünün sona erdirilmesi ve görevinin eğitim, danışmanlık, destek ve istihbarat paylaşımı ekseninde yeniden tanımlanması konusunda anlaşmaya varıldı. Bunu dönüşümü bir çekilmeden ziyade, ABD'nin Irak'taki askeri mevcudiyetini yeniden tanımladığı ilk büyük kırılma olarak değerlendirmek yerinde olur.

Ancak takip eden yıllarda bu modelin sürdürülebilirliği giderek daha fazla tartışılmaya başlandı. Bir taraftan DEAŞ'ın Irak'taki toprak hakimiyetinin sona ermesi ve Irak güvenlik güçlerinin kapasitesinin artması, Koalisyonun mevcut biçimiyle devam etmesinin gerekçelerini zayıflatırken diğer taraftan Amerikan askerlerinin ülkedeki varlığı, İran'a yakın silahlı gruplarla Washington arasındaki gerilimin merkezlerinden biri haline geldi. Özellikle 7 Ekim 2023 sonrasında Gazze soykırımının bölgeye yayılmasıyla Irak ve Suriye'deki Amerikan üslerine yönelik saldırılar arttı, ABD'nin buna Irak topraklarında gerçekleştirdiği karşı saldırılar ise Bağdat'ta egemenlik tartışmasını yeniden gündemin merkezine taşıdı.

Bu gelişmeler, Bağdat'ı Koalisyonun geleceğine ilişkin daha somut bir takvim talep etmeye yöneltti. Bu amaçla Ocak 2024'te ABD-Irak Yüksek Askeri Komisyonu çalışmalarına başladı. Değerlendirmeler sonucunda sürecin bir 'ani çekilme' değil Koalisyon misyonunun kademeli olarak sona erdirilmesi ve ilişkinin ikili zemine taşınması şeklinde ilerleyeceği netleşti.

30 Eylül'de kalan son Amerikan birliklerinin de Irak'taki üslerden ayrılmasıyla askeri konuşlanma sona erdi. Bu yönüyle 2026, önceki iki eşikten ayrılıyor. 2021'de görev, 2024'te askeri ilişkinin kurumsal çerçevesi değişmişti. Bu kez fiziki askeri konuşlanmanın kendisi sona ermiş oldu.

Amerikan askerlerinin Irak'tan ayrılması, Washington'ın Irak denkleminden çıkması anlamına gelmiyor hatta ABD'nin Irak üzerindeki etkisinin uzun süredir askeri varlığın çok ötesinde araçlar üzerinden şekillendiğini söylemek mümkün. Bunun en belirgin örneklerinden biri, Irak'ın petrol gelirlerinin yönetildiği finansal mekanizma. Irak petrolünden elde edilen gelirler, 2003 sonrası oluşturulan sistem çerçevesinde Irak Merkez Bankasının New York Federal Rezerv Bankasındaki hesabında tutulmaya devam ediyor. Petrol gelirlerinin Irak devlet bütçesinin yaklaşık yüzde 90'ını oluşturması, söz konusu sistemi ekonomik bir mekanizmanın ötesine taşıyarak Washington'a Bağdat üzerinde önemli finansal etki alanı sağlıyor.

Bu noktada Amerikan askerlerinin ülkeden çıkışı ile Amerikan nüfuzunun ortadan kalkmasını birbirinden ayırmak gerekiyor. Zira ABD'nin Irak'taki fiziki askeri varlığının sona ermesi, Washington'ın Irak'a yönelik askeri erişim imkanını ortadan kaldırmıyor. ABD, Irak'ın çevresinde geniş bir üs, hava gücü ve lojistik altyapısını koruyor. Dolayısıyla Amerikan askerlerinin Irak'tan çıkması, Washington'ın gerektiğinde Irak-Suriye sahasına hava gücü, istihbarat, lojistik ve diğer askeri imkanları aktarabileceği bölgesel altyapının ortadan kalktığı anlamına gelmiyor.

Bu nedenle 30 Eylül sonrasında ortaya çıkacak tabloyu 'ABD sonrası Irak'tan ziyade Amerikan askeri sonrası Irak olarak tanımlamak daha gerçekçi olabilir. Zira sona eren Amerikan nüfuzu değil doğrudan askeri konuşlanma. Irak açısından daha önemli değişim ise kendi güvenlik sisteminin içinde yaşanıyor.

2003 sonrasında Irak'ın güvenlik alanında ortaya çıkan temel sorunlardan biri, tek bir devlet hiyerarşisi altında birleşmeyen çok sayıda silahlı yapının aynı sistem içerisinde varlık göstermesi oldu ancak bu yapıların tamamını aynı kategoriye yerleştirmek de doğru değil. Peşmerge, Irak'ın federal yapısı içerisinde IKBY'nin resmi güvenlik gücü. Buradaki temel problem, Peşmerge'nin varlığı değil güçlerin önemli bölümünün uzun yıllar KDP ve KYB ekseninde farklı komuta ilişkileri içerisinde faaliyet göstermesi. Son dönemde bu güçleri tek bir kurumsal yapı altında toplama adımları atılsa da asıl mesele, kurulan bu resmi yapının sahadaki siyasi sadakatlerin önüne geçip geçemeyeceğidir.

Irak güvenlik sistematiğindeki dönüşümün bir diğer önemli ayağı, Türkiye-Irak hattında ortaya çıkıyor. Taraflar, Sincar'da Irak devlet otoritesinin bütünüyle tesis edilmesi ve 'yasaklı yabancı silahlı unsurların' varlığına son verilmesi konusunda anlaşırken Irak'ın bu yöndeki uygulamalarında sağlayacağı ilerlemeye paralel biçimde Türk kuvvetlerinin Başika-Zilkan yerleşkesini belirlenen mekanizma ve takvim doğrultusunda Irak merkezi hükümetine kademeli devretmesi kararlaştırıldı.

Bu düzenleme, sadece Türkiye'nin Irak'taki bir askeri yerleşkeden çıkışı olarak değerlendirilmemeli. Türkiye açısından öncelik, PKK bağlantılı silahlı yapıların Irak topraklarındaki varlığının sona ermesi, Bağdat açısından ise Irak topraklarında kendi kontrolü dışında bulunan yabancı askeri varlığın azaltılması, egemenlik meselesinin parçası.

Öte yandan, Irak'ın yeni güvenlik sistematiğinin en zor meselesini Şii silahlı gruplar oluşturuyor. Bağdat açısından mesele, Haşdi Şabi'nin varlığı değil devlet sistemi içerisindeki fiili otonominin sınırlandırılması. Yıllardır Amerikan askeri varlığı, bazı gruplar açısından silahlı 'direnişin' temel gerekçelerinden biri olarak kullanıldı. 30 Eylül sonrasında bu gerekçenin en önemli ayağı ortadan kalkmış olacak. Bu nedenle ABD'nin çekilmesi, milisler sorununu çözmek yerine meselenin meşruiyet zeminini değiştiriyor. Irak'ın önündeki asıl soru, artık yabancı askerlerin varlığından çok devletin resmi komuta zinciri dışındaki silahın kimin emrinde olacağı.

Diğer taraftan, bu dönüşümün önündeki başka bir sınav DEAŞ. Irak güvenlik güçleri, kara operasyonlarını yürütme konusunda ulaştığı kapasiteyle Amerikan çekilmesini mümkün kılsa da asıl sorun, ABD'nin sağladığı ileri istihbarat, hava gözetleme, keşif ve bazı hava savunma kabiliyetlerinin ne ölçüde ikame edilebileceği. Özellikle yeterli hava savunma imkanlarına sahip olunmaması, yeni dönemin kırılganlıklarını artırıyor.

Burada 2011 tecrübesi de unutulmamalı. ABD'nin ana kuvvetlerini Irak'tan çıkarmasından 3 yıldan kısa süre sonra DEAŞ'ın Musul'u ele geçirmesi, Washington'ın yeniden ülkeye dönmesine neden olmuştu. Bugünkü Irak, 2014'teki Irak değil. Buna rağmen bu tarihsel deneyim, Amerikan askeri seçeneğinin tamamen kapandığını söylemeyi zorlaştırıyor.

Öte yandan ABD'nin çekilmesinin IKBY ve Irak'ın geneli açısından iki yönlü güvenlik sonucu üretmesi mümkün. Bir tarafta ABD'nin sağladığı hava savunması, istihbarat, gözetleme ve caydırıcılık kapasitesinin azalmasından kaynaklanan yeni kırılganlıklar ortaya çıkarken diğer tarafta Irak'ın ABD ile İran arasındaki doğrudan askeri hesaplaşmanın sahalarından biri olmasına neden olan başlıca unsurlardan biri ortadan kalkıyor. Bu nedenle yeni dönemin Irak açısından yalnızca bir 'güvenlik boşluğu' değil doğru yönetilebilmesi halinde ülkenin bölgesel vekalet çatışmalarından kısmen uzaklaşmasına imkan sağlayabilecek bir güvenlik normalleşmesi ihtimali de taşıdığı söylenebilir.

Irak'ta son dönemde ortaya çıkan tablo, ülkenin güvenlik sisteminin yeniden düzenlenmesi açısından önemli bir imkan alanı yaratıyor ancak Irak'ın güvenlik alanındaki sorununu tek tek Peşmerge, Haşdi Şabi, Sincar veya Amerikan askerleri üzerinden okumak, meselenin bütününü görmeyi zorlaştırıyor. Bütün bu başlıkların kesiştiği nokta devlet kapasitesidir.

Irak devletinin Peşmerge'de gerçek bir komuta birliği oluşturulması ve merkezi hükümetle koordinasyonu, Haşdi Şabi içerisindeki bazı yapıların fiili otonomisini sınırlandırması ve Sincar'da devlet dışı silahlı yapılara ihtiyaç duymadan kendi güvenlik düzenini kurabilmesi gerekiyor. Bu nedenle Irak'ta yeni güvenlik mimarisinin başarısı üç ayrı dosyanın aynı noktada buluşmasına bağlı: Güvenlik güçlerinin gerçek anlamda merkezi bir komuta altında hareket etmesi, meşru güç kullanımının devlet kontrolünde tutulması ve Irak'ın kendi güvenliğini sağlayabilmek için dış aktörlere duyduğu ihtiyacın azaltılması.

Bunlardan herhangi birinin eksik kalması, sistemin yeniden parçalanmasına yol açabilir. Komuta birliği sağlanamadığında siyasi partiler ve silahlı yapılar, kendi güvenlik alanlarını korumaya devam edecektir. Devlet, silah üzerindeki tekelini tesis edemezse yabancı aktörlerin güvenlik denklemindeki ağırlığının başka biçimlerde geri dönmesi ihtimalini göz ardı etmek mümkün değildir.

Bu nedenle 30 Eylül, Irak açısından bir son olmaktan çok yeni bir sınavın başlangıcı. Amerikan askerlerinin çekilmesi, Bağdat'ın uzun yıllardır dile getirdiği egemenlik talebinin önemli bir bölümünü karşılıyor ancak egemenlik, yabancı askerin ülkeden çıkmasıyla tamamlanan bir süreç değil. Yabancı askerler çekilirken Bağdat, güvenlik alanındaki parçalı yapıyı gerçekten devlet merkezinde toplayabilecek mi? ABD sonrası Irak'ta yeni bir güvenlik mimarisinin inşa edilip edilemeyeceğinin cevabı, büyük ölçüde bu soruya verilecek yanıtta saklı.

[Dr. Bilgay Duman, Anadolu Ajansı Stratejik Analiz Müdürüdür.]

*Makalelerdeki fikirler yazarına aittir ve Anadolu Ajansının editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Muhabir: Bilgay Duman

Komisyonun kararının 'açık hukuki, ilkesel ve olgusal maddi hatalar içerdiği' savunulan açılamada, 'Kulüp, Premier Lig tarafından yöneltilen iddialarda suçsuzdur ve bu davaya ilişkin tüm duruşlarını destekleyen kapsamlı bir çürütülemez kanıt gövdesi mevcuttur.' denildi.

Manchester City'nin temyiz başvurusunu 3 kişilik yeni bir bağımsız komisyon değerlendirecek.

Premier Lig tüzüğüne göre temyiz kararının, en fazla 5 gün sürebilecek duruşmanın görülmesinden itibaren 12 hafta içinde verilmesi gerekiyor. İzin verilen sürenin tamamı kullanılırsa, süreç 21 Ocak 2027 tarihinde sonuçlanacak.

Geçen yaz kural kitabına eklenen bu kural, gerekli görülmesi halinde askıya alınabiliyor. 750 sayfalık dava dosyası ve binlerce kanıt düşünüldüğünde ek süre verilmesi de ihtimaller arasında bulunuyor.

Premier Lig kurallarını sistematik olarak ihlal etmekle suçlanan ve bağımsız kurul tarafından 100'den fazla ihlal yaptığı tespit edilen Manchester City, sponsporluk anlaşmalarının kulüp sahipleri yerine Abu Dabi hükümeti tarafından finanse edildiğini savunacak.

Bağımsız komisyon, Manchester ekibinin gelirlerini şişirip maliyetlerini 900 milyon sterlin düşük gösterdiğine hükmetti.

İngiliz basınında yer alan haberlere göre kulüp, paranın Şeyh Mansur'un sahibi olduğu Abu Dhabi United Group (ADUG) tarafından değil, sponsorların sahibi olan Abu Dabi hükümeti tarafından ödendiğini kanıtlamaya çalışacak.

Manchester City'nin, temyiz oturumunda, stat, forma ve kampüsün sponsoru olan Etihad Havayollarından gelen sponorluk gelirinin doğrudan Abu Dabi hükümetinden geldiğini ispatlamaya çalışması bekleniyor.

Premier Lig kurallarına göre devlete ait kuruluşların kulüplere sponsor olması yasak değil.

İngiltere Başbakanlık Sözcüsü, Manchester City'nin Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) mensubu sahiplerinin Premier Lig'den çekilme ihtimaliyle ilgili soruya, 'Onları kaybetmekten gerçekten endişe duyarım. Modern Manchester'ın inşa edilmesinde ve Manchester City'nin bugün olduğu gibi küresel bir güce dönüştürülmesinde çok büyük bir ortak oldular.' yanıtını veren Başbakan Andy Burnham'ın sözlerine açıklık getirdi.

Sözcü, 'Başbakan'ın açıkça belirttiği gibi ilk karar ciddi ve kimsenin kuralların üstünde olduğu yönünde herhangi bir ima olamaz. Başbakan ayrıca bunun devam eden bağımsız bir süreç olduğunu vurguladı. Sürecin tamamlanmasına izin verilmesi ve sonucuna saygı gösterilmesi şart. Bir usulsüzlük tespit edildiği her durumda, sorumlular uygun sonuçlarla yüzleşmeli.' iafedelerini kullandı.

İngiltere Futbol Federasyonu da Premier Lig ile Manchester City arasındaki süreci yakından takip ettiklerini duyurdu.

Federasyondan yapılan açıklamada, 'Kararı ve doğuracağı sonuçları dikkatle değerlendiriyoruz ve uygun olan yerlerde harekete geçeceğiz. Hukuki süreç devam ettiği için bu aşamada daha fazla yorum yapma niyetinde değiliz. Ancak gelişmeleri yakından takip etmeye devam edeceğiz.' denildi.

Muhabir: Yunus Kaymaz

Haiti halkının çete şiddeti ile sert müdahaleler arasında sıkışıp kaldığını belirten Türk, başkent Port-au-Prince'in bazı bölgelerinde çete faaliyetlerinin kontrol altına alınmasında kısmi başarı sağlanmış olsa da çetelerin yayılmaya devam ettiğini söyledi.

Türk, 'BM Güvenlik Konseyi tarafından yetkilendirilen Çete Bastırma Gücü'nün gerçekleştirdiği ilk operasyonlar, daha fazla güvenlik yönünde uzun zamandır beklenen bir adım oldu. Ancak Çete Bastırma Gücü, ihtiyaç duyulan kapasitenin çok uzağında kalmaya devam ediyor. BM İnsan Hakları Ofisi, 1 Ocak ile 11 Eylül ​​arasındaki raporlama döneminde çeteler tarafından veya onlara yönelik operasyonlar sırasında en az 5 bin 700 kişinin öldürüldüğünü ya da yaralandığını belgeledi. Çeteler, ayrıca 230'dan fazla kişiyi kaçırdı ve 1000'den fazla kadın ve kız çocuğuna tecavüz etti. Üstelik gerçek rakamların çok daha yüksek olması muhtemel.' ifadelerini kullandı.

Haiti'de kolluk kuvvetlerinin operasyonlarının, gereksiz ve orantısız güç kullanımı konusunda ciddi endişeler oluşturmaya devam ettiğini vurgulayan Türk, yıl başından bu yana tüm can kayıplarının yarısından fazlasının güvenlik operasyonları sırasında meydana geldiğini bildirdi.

Türk, 'Aralıksız devam eden şiddet, temel hakların korunmasına ayrılması gereken ilgiyi ve kaynakları geri planda bıraktı. Haitililerin yarısından fazlası, ciddi gıda güvensizliğiyle karşı karşıya ve yüzde 40'ı temel sağlık hizmetlerine erişemiyor. Yaklaşık 1,5 milyon kişi yerinden edilmiş durumda, çok daha fazlası ise göçebe şekilde yaşıyor.' diye konuştu.

Devlet veya diğer aktörler tarafından yürütülen tüm güvenlik operasyonlarının uluslararası insan hakları hukukuna sıkı sıkıya dayandırılması gerektiğini söyleyen Türk, hukukun üstünlüğünün ve adalet sisteminin güçlendirilmesinin öncelik olması gerektiğinin altını çizdi.

BM Genel Kurulu, Haiti'deki Çok Uluslu Güvenlik Destek Misyonunun (MSS) 12 ay süreyle 'Çete Bastırma Gücü' (GSF) adlı bir yapıya dönüştürülmesini yetkilendiren kararı 30 Eylül 2025'te onaylamıştı.

Muhabir: Muhammet İkbal Arslan

Aydın, genç bir federasyon olduklarını vurgulayarak, '2001 yılında kurulan bir federasyonuz. 2026 yılında Pazarcık'taki Dünya Kupası'nda İlke Özyüksel Mihrioğlu, şampiyon oldu. Bu, tarihimizde bir ilkti. 3-9 Ağustos'ta İstanbul'da düzenlediğimiz Büyükler Avrupa Şampiyonası da bizim için çok önemliydi. Büyükler Avrupa Şampiyonası'nı ülkemizde ilk defa yaptık ve İlke Özyüksel Mihrioğlu kürsünün en tepesinde yer aldı.' değerlendirmesinde bulundu.

2026'nın tüm yaş kategorilerinde başarılı geçtiğini dile getiren Aydın, şunları kaydetti:

'15 yaş altında dünya ikinciliklerimiz var. 17 yaş altı kızlarda dünya ikinciliklerimiz ve Avrupa ikinciliklerimiz var. Bayrak kadınlarda dünya şampiyonluğumuz, gençlerde şampiyonluklarımız var. Büyükler kategorisinde İlke Özyüksel, Dünya Kupası ve Avrupa şampiyonu oldu. İlk defa erkeklerde de iki sporcuyla Büyükler Avrupa Şampiyonası'nda finale çıktık. Bizim için gerçekten rüya gibi bir yıldı. Biz bu rüyadan hiç uyanmak istemiyoruz. O yüzden sürekli çalışmaya devam ediyoruz.'

Los Angeles 2028 Olimpiyatları'na ilişkin hedeflerinin net olduğunu vurgulayan Aydın, '2027'de kotalar, sıralamalar belli olacak. Los Angeles 2028'de hep ucundan döndüğümüz o madalya gelecek mi? Biz onun için, o ucundan döndüğümüz madalyaları bırakmamak için çalışıyoruz.' dedi.

Teknik ekip, antrenörler, aileler, federasyon çalışanları, kulüpler ve delegelerle birlikte kenetlendiklerini belirten Aydın, sözlerini şöyle tamamladı:

'Sağ olsun teknik ekibimiz, antrenörlerimiz, ailelerimiz, federasyonumuzun tüm paydaşlarıyla hep birlikte kenetlenmiş durumdayız. Genel kurulumuz da bunun bir göstergesi oldu. Delegelerimizle birlikte, kulüplerimizle birlikte kenetlenmiş bir durumdayız. Onun içindir ki biz böyle kolay, hatta rahat konuşuyoruz diyelim. İnşallah Los Angeles 2028'de o madalyayı alıp geleceğiz.'

Muhabir: Fatih Gazioğlu

2025 yılı boyunca küresel ölçekte fabrikalara kurulan yeni robot sayısı ise bir önceki yıla göre yüzde 11 artarak 600 bini aştı.

IFR Başkanı Jane Heffner, küresel sanayideki bu dönüşümün, endüstriyel otomasyonun baş döndürücü bir hızla ilerlediğini gösterdiğini ifade etti.

Heffner, fabrikalarda aktif durumdaki 5 milyon robotluk bu yeni eşiğin, sadece 7 yıl önceki toplam robot sayısının iki katından fazlasına denk geldiğini belirtti.

Asya bölgesi otomasyonun merkezi olmayı sürdürürken Çin de rekor tazeliyor.

Küresel robot pazarındaki ezici üstünlüğünü pekiştiren Çin, yıllık kurulumlarını yüzde 20 artırarak 354 bin yeni robotu üretim hatlarına dahil etti.

Dünyadaki toplam kurulumların tek başına yüzde 59'unu gerçekleştiren Çin'de, yerli üreticilerin pazar payı yüzde 55'e ulaştı.

Asya'nın diğer güçlü oyuncularından Japonya ise robot sayısında 2025'te yüzde 19'luk sert düşüşle 36 bin 219'a geriledi.

Bu kayıpla birlikte küresel sıralamada ikinciliği ABD'ye kaptırarak üçüncü sıraya gerileyen Japonya pazarında, kısa ve orta vadede büyük bir toparlanma öngörülmüyor.

Yıllık 30 bin yeni kurulumla dünya genelindeki en büyük dördüncü pazar konumunu koruyan Güney Kore'de ise otomotiv sektörünün devreye alacağı yeni yatırımlarla 2027 ve 2028 yıllarında güçlü bir büyüme bekleniyor.

Küresel ligde Almanya'nın ardından dünya altıncısı olan Hindistan, robot kurulumunu yıllık yüzde 15 artışla 10 bin 500'e çıkardı. Hindistan, 2020-2025 yıllarındaki yüzde 27'lik yıllık ortalama büyüme oranıyla dikkati çekiyor.

Amerika kıtasında ise bu alanda hareketlilik göze çarpıyor. Yeni robot kurulumlarını yüzde 12 artırarak 38 bin 500'e çıkaran ABD, Japonya'yı geride bırakarak dünyanın en büyük ikinci robot pazarı ünvanını aldı. Bu hacim, ABD istatistik tarihindeki en yüksek üçüncü veri olarak kayıtlara geçti.

Brezilya ise Çinli otomotiv devlerinin ülkede yaptığı yatırımların etkisiyle yüzde 38'lik dev bir sıçrama yakalayarak 4 bin 300 yeni robot kurdu. Ülkedeki otomotiv sektörü, robot alımlarını yüzde 212 gibi olağanüstü bir oranda artırdı. Kıtanın diğer ülkelerinden Kanada yıllık yüzde 5 artışla 4 bin robot sayısına yaklaşırken, Meksika yüzde 7 düşüşle 5 bin 200'ün altına geriledi ve üst üste üçüncü yılı da kayıpla kapattı.

Dünyanın beşinci, Avrupa'nın ise açık ara en büyük robot pazarı olan Almanya, Avrupa Birliği'ndeki toplam kurulumların yüzde 41'ini tek başına üstleniyor. Buna karşın, ülkede robot satışları yüzde 8 azalarak 25 binin altına geriledi. Almanya'da otomotiv sektörünün pazardaki payı ise küçülmeye devam ediyor.

Avrupa'nın diğer lokomotif pazarlarında da benzer bir daralma yaşandı. Robot sayısında İtalya yüzde 11 düşüşle 7 bin 800'e, Fransa yüzde 8 kayıpla 4 bin 500'e, İspanya ise yüzde 15 düşüşle 4 bin 300'e geriledi.

IFR'nin raporunda, küresel robot talebinin uzun vadeli büyüme trendini koruyacağı öngörüldü. Yıllık yeni robot kurulumlarının 2026'da 655 bine, 2029 yılında ise 806 bine ulaşması bekleniyor.

Rapora göre, bu büyümenin arkasında iki temel yapısal itici güç bulunuyor. İlk olarak, gelişmiş ekonomilerdeki iş gücü kıtlığı ve tedarik zincirlerini daha güvenli hale getirme çabaları, şirketleri fabrikalarını kendi ülkelerine veya yakın bölgelere taşımaya zorluyor. Yüksek ücretli bu coğrafyalarda rekabet edebilmenin yolu ise doğrudan otomasyondan geçiyor.

İkinci olarak yapay zeka, makine görüşü ve gelişmiş sensör teknolojileri robotların yeteneklerini artırıyor. Robotları programlamanın kolaylaşması yatırım maliyetlerini düşürürken, otomasyonu KOBİ'ler için de erişilebilir kılıyor.

Küresel robot pazarında dünya sıralamasında 17. basamakta bulunan Türkiye'de ise yeni robot kurulumları 2025 yılında bir önceki yıla kıyasla yüzde 9 azalarak 3 bin 194'e geriledi. Üst üste iki yıl daralma gösteren Türkiye pazarı, buna rağmen 2023 yılındaki 4 bin 429 adetlik tarihi zirvenin ardından istatistik tarihinin en yüksek dördüncü kurulum rakamına ulaştı. Türkiye'de bu alanda 2020-2025 yıllarındaki yıllık ortalama büyüme oranı ise yüzde 10 olarak gerçekleşti.

Yeni kurulumlardaki düşüşe karşın Türk fabrikalarında aktif çalışan toplam endüstriyel robot stoku yüzde 7 artışla 30 bin 990'a yükselerek tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.

Türkiye, bu hacimle küresel robot stoku sıralamasında dünya 15'inciliğine yükseldi. Türkiye'deki toplam robot stoku, son 5 yılda yıllık ortalama yüzde 13 büyüme gösterdi.

Türkiye'de geçmiş yıllarda otomasyonun lokomotifi olan otomotiv sektörü, liderliği kaptırdığı metal sanayisinin gerisinde kalmaya devam etti.

Metal sanayisi, 2025 yılında kurulumlarını yüzde 8 artırarak 990 yeni robotu üretim hatlarına dahil etti. Toplam pazardan yüzde 31 pay alan sektör, Türkiye'nin en büyük robot alıcısı konumunu pekiştirdi. Metal sanayisinin fabrikalardaki toplam stoku ise 6 bin 774 adede ulaştı.

Yeni robot kurulumlarını yüzde 3 artırarak 889 adede yükselten otomotiv sektörü ise toplam pazardan yüzde 28 pay aldı. Yeni kurulumlarda ikinci sırada kalan sektör, buna karşın 11 bin 17 adetlik mevcut hacmiyle toplam aktif robot stokunun yüzde 36'sını elinde bulundurarak fabrikalardaki ağırlığını korumayı sürdürdü.

Öte yandan, ev ve ev aletleri üretimini kapsayan beyaz eşya ve elektronik grubunda robot talebi yüzde 37'lik sert düşüşle 136 adede geriledi. Otomasyon yatırımlarında frene basan gıda ve içecek sektöründe ise robot alımları yüzde 40'lık keskin bir kayıpla 144 adede indi.

Uygulama alanlarına göre bakıldığında, Türkiye'de kurulan yeni robotların yüzde 59'u taşıma ve yerleştirme, yüzde 16'sı ise kaynak işlemlerinde görevlendirildi.

Türkiye'nin genç ve eğitimli nüfusuna rağmen teknik pozisyonlardaki iş gücü açığının sürdüğü belirtilen raporda, ülkedeki robot yoğunluğunun küresel ortalamalara göre hala oldukça düşük seviyede bulunduğu ifade edildi.

Verilere göre Türkiye imalat sanayisinde her 10 bin çalışan başına sadece 52 robot düşüyor. Bu oran, otomasyonun en yoğun olduğu otomotiv sektöründe 374'e yükselirken, diğer tüm sektörlerin ortalamasında ise 35 seviyesinde bulunuyor.

Muhabir: Bahattin Gönültaş

Sarı-lacivertli kulübün olağan mali ve idari genel kurulunda stadın kapasitesinin artırılmasına ilişkin konuşmasının yanlış anlaşıldığını aktaran Özbağı, 'Projenin tüm inşaat maliyetini şahsen karşılayacağım yönünde bir algı oluştuğunu gördüm. Bu yanlış anlaşılmayı düzeltmek istiyorum. Konuşmamda üstleneceğimi ifade ettiğim bedel aslında mimari, statik ve betonarme projelerinin tamamıdır. Yani yaklaşık 1 milyon dolarlık kısımdır. Yaklaşık 50 milyon avro olarak öngörülen inşaat harcamasının ise kulübümüz tarafından sponsorluk, loca ve kombine satışlarından elde edilecek gelirlerle karşılanması planlanmaktadır. Şahsen karşılayacağımı belirttiğim tutar ise mimari, statik ve betonarme projelerinin hazırlanma bedelidir. Ben her zaman Fenerbahçe'ye destek vermekten onur duyuyorum.' ifadelerini kullandı.

Fenerbahçe Kulübünün seçimli olağanüstü genel kurulunda stat kapasitesinin artırılmasına ilişkin projeyi tanıttıklarını hatırlatan Özbağı, 'Başkanımız Aziz Yıldırım, bizlere stadımızın yeterli olmadığını, kapasitesinin düşük olduğunu, akustiğinin iyi olmadığını ve bunu düzeltmemiz gerektiğini söyledi. Böyle bir proje geliştirdik. Kongrede bunu sunduk. Proje, büyük beğeni topladı. Kongreyi de kazandıktan sonra kapasite artışına ve stadımızın büyütülmesine başladık. Şu anda projeler bitti. Projeler, onay safhasında. Muhtemelen kasım ayı ortasında inşaata başlayacağız. 12 ayda bitmesini tahmin ediyoruz. 2027 yılının kasım ayında bitirmeyi planlıyoruz.' diye konuştu.

Muhabir: Can Öcal

Avrupa Hastane ve Sağlık Hizmetleri Federasyonu Başkanı Henriette Neumeyer, Ukrayna'daki savaşın Avrupa'yı yalnızca artan sağlık harcamaları ve başka ülkelerden gelen hastaların tedavisi yoluyla etkilemediğini, ülkelerin farklı kriz senaryolarına da hazırlanması gerektiğini söyledi.

Üye ülkelerin hazırlık düzeyleri arasında önemli farklılıkların bulunduğuna işaret eden Neumeyer, araştırmaların Almanya ve Hollanda gibi mali kaynakları güçlü sağlık sistemlerinde bile eksiklikler olduğunu gösterdiğini belirtti.

Dünya Sağlık Örgütünün (DSÖ) Ukrayna temsilcisi Jarno Habicht de savaşın sağlık sistemini, toplum sağlığını ve toplumun tamamını ağır sınavdan geçirdiğini ifade etti.

Habicht, DSÖ'nün Ukrayna'da birinci basamak sağlık merkezleri, hastaneler ve ambulanslar dahil sağlık hizmetlerine yönelik yaklaşık 3 bin 500 saldırıyı kayda aldığını bildirdi.

İlaç depolarının son aylarda giderek daha sık tahrip edildiğine ve tedarikin aksadığına dikkati çeken Habicht, 2026 yazından bu yana sivil altyapıya yönelik saldırıların insani yardım ihtiyacını artıracağı uyarısında bulundu.

Forumda uzmanlar, sağlık sistemlerinin krizlere dayanıklılığını artırmak için ilaç ve tıbbi malzeme tedarik zincirlerinin güçlendirilmesi, personel açığının giderilmesi ve ülkeler arasındaki işbirliğinin artırılması gerektiğini vurguladı.

Siber saldırılar ve yanlış bilginin yayılması da sağlık sistemlerine yönelik tehditler arasında değerlendirildi.

Avrupa'da uzun randevu ve tedavi bekleme süreleri, personel yetersizliği ve artan maliyetler, sağlık hizmetlerini olumsuz etkiliyor. Son dönemde bu sorunlara olası savaş ve diğer büyük krizlerde sağlık hizmetlerinin nasıl sürdürüleceğine ilişkin kaygılar da ekleniyor.

Muhabir: Selen Valente Rasquinho

Nebatiye'de Sivil Savunma binasının temel atma töreninde konuşan Selam, göreve başlamasından bu yana kenti üçüncü kez ziyaret ettiğini belirterek, önceliklerinin bölgenin temel ihtiyaçlarını karşılamak ve yeniden imar olduğunu ifade etti.

Selam, bölgenin ihtiyaçlarının Lübnan devletinin imkanlarını aştığını ve yeniden imar için büyük miktarda finansmana ihtiyaç duyulduğunu belirterek, güneyi yeniden ayağa kaldırmak için çabalarını sürdüreceklerini söyledi.

Bölge halkının önceliklerinin hükümetin de öncelikleri olmaya devam edeceğini vurgulayan Selam, şu ifadeleri kullandı:

'İsrail saldırılarının durdurulması, İsrail'in topraklarımızdan tamamen çekilmesi, insanların evlerine güvenli ve onurlu şekilde dönmesi, geçim kaynaklarına yeniden kavuşması ve güneyin kent, belde ve köylerinde hayatın yeniden canlanması önceliklerimizdir.'

Lübnan Başbakanı Selam, 'Bizim için gerçek güvence, İsrail'in tamamen çekilmesini sağlamak ve tek orduya sahip, başta savaş ve barış olmak üzere kararların tek merkezden alındığı güçlü ve etkin bir devleti yeniden inşa etmek için sağlayabildiğimiz tüm imkanları ve desteği aynı anda seferber etmektir.' diye konuştu.

Bu yaklaşımın ülkeyi yeni savaşlardan uzak tutmanın yolu olduğunu belirten Selam, bunun yeni saldırılar düzenlenmesi veya mevcut saldırıların genişletilmesi için öne sürülen gerekçeleri de ortadan kaldıracağını ifade etti.

Selam, 'Büyük bir bölgesel uzlaşıyı beklemek bizim için bir seçenek değil. Bu uzlaşma olabilir de olmayabilir de yıllarca gecikebilir. Gerçekleşirse de bizim aleyhimize olabilir.' değerlendirmesinde bulundu.

Öte yandan Selam'ın ziyareti sırasında AA muhabirine konuşan bölge sakini Ummu Ahmed, İsrail saldırısında hayatını kaybeden oğlu için İsrail'e dava açılmasını istedi.

Ummu Ahmed, 'Gereğini yapsınlar. Her suçun bir cezası vardır. Bu benim hakkım, yüreğime su serpilmesini istiyorum. Bunun dışında hiçbir şey umurumda değil.' dedi.

Nebatiyeli İsam Humani ise Başbakan Selam'dan Yukarı Nebatiye beldesini ziyaret etmesini ve Lübnan ordusunun burada konuşlanmasını sağlamasını talep etti.

Beldede ordunun konuşlanmasının ve Sivil Savunma merkezinin bulunmasının halka güven vereceğini dile getiren Humani, bunun insanların evlerine dönüşüne katkı sağlayacağını belirtti.

Muhabir: Ethem Emre Özcan

Emekli subay Caviş, ropartajında Şam'ın Kürt Mahallesi'nde zorlu bir çocukluk geçirdiğini, genç yaşta Filistinli komşularından İbranice öğrendiğini ve 1951 yılında orduya katılarak sinyal sınıfında uzmanlaştığını söyledi.

Orduda Askeri Harp Okulu'nda İbranice dersleri verdiğini kaydeden Caviş, 'İlk kursta ders verdiğim tanınmış siyasi figürler arasında Suriye'nin geleceğinde önemli görevler üstlenen (Eski Suriye Savunma Bakanı) Mustafa Talas'ın da yer aldığı kişiler vardı.' dedi.

Caviş, İsrail ordusunun telsiz haberleşmesini izleme fikrinin 1956 yılındaki Süveyş krizi sırasında, bir ders esnasında Kanada yapımı eski bir telsizle İsrail askeri çağrılarını yakalamasıyla doğduğunu şu şekilde anlattı:

'Humus'ta öğrencilere telsiz cihazı kullanımını ve sinyal alımını öğretiyordum. Cihaz Kanada yapımıydı (İkinci Dünya Savaşı'ndan kalmaydı). Bir istasyonun 'Şaal 1, Şaal 2, Salib 1, Salib 2' diye seslendiğini duydum. Dersten sonra odama döndüğümde aklıma şu geldi, 'Neden İsrail ordusunun telsiz haberleşmesini izlemiyoruz?''

Bir proje hazırladığını, hazırladığı projeyi dönemin komutanlığına sunduğunda ilk başta alaycı tepkilerle karşılaştığını ifade eden Caviş, pes etmeyerek, o dönem operasyonlarda görevli subay Said el-Akil'in desteğiyle projesini hayata geçirdiğini aktardı.

Caviş, projesinin dönemin komutanı tarafından kabul edildiğini belirterek, 30 Eylül 1957 tarihinde resmi görevlendirmenin ardından Golan Tepeleri'ndeki Naaran köyünde, uzun süren gözlem ve dinleme faaliyetleri yaptığını söyledi.

Bu kapsamda, istihbarattan bağımsız olarak doğrudan Sinyal Sınıfı'na bağlı '134 Numaralı Sinyal Bölüğü' kurulduğunu anımsatan Caviş, '44 astsubayı eğittim ve Golan'da dinleme merkezleri kurduk.' ifadelerini kullandı.

Caviş, bölüğün, İsrail askeri hatları, radyo yayınları ve haber ajanslarını yakından takip ettiğini, kimliği belirsiz vericiler tarafından Mors alfabesiyle gönderilen şifreli mesajları da kayda geçirdiğini anlattı.

Kurulan sinyal bölüğünün Arap ülkelerine ait şifreleri kolaylıkla çözebildiğini dile getiren Caviş, İsrail tarafının kullandığı karmaşık şifreleri çözmekte ise zorlandıklarını belirterek, 'Mors mesajlarını çözemiyorduk. Mesajlar 'VVV' ile başlar, ardından 'N-O-NOW' damgasıyla devam ederdi. Gönderen veya alıcının adı yoktu. Beşli harf ve rakam gruplarından oluşurdu.' dedi.

Caviş,⁠ takip ettiği sinyaller arasında Eli Cohen'in sinyalinin de bulunduğunu vurgulayarak, 'Onu kademeli olarak takip ediyorduk. Gönderdiği ilk telgrafı 1962'de yakaladık, ancak kim olduğunu veya nereden gönderdiğini bilmiyorduk. Bir sinyal yakaladığımızda frekansı ve tarihi kaydediyor, sahibine ayırt edici bir numara veya kod veriyorduk. Kişiyi bilmiyorduk ama bir kodumuz vardı.' ifadelerini kullandı.

Şam'da Ebu Rummane bölgesinde arama çemberini daralttıktan sonra binadaki diğer sakinleri tek tek incelediklerini belirten Caviş, sözlerine şöyle devam etti:

⁠'Arama bir binada odaklanana kadar gözetleme cihazlarını kullanmaya devam ettik. Ardından sakinleri hakkında bir araştırma yaptık. Bodrum katında 'Uluslararası Gözetim Heyeti'nden yabancı bir subay oturuyordu. Zemin katta ise Yunan asıllı, Suriye Havayolları'nda çalışan bir pilot vardı. Binanın daireleri küçüktü. Birinci katta Türkiye Büyükelçiliği'nden bir diplomat kalıyordu. Sakinler arasında dikiş dikerek çalışan, evlenmemiş yaşlı Şamlı hanımlar da vardı, onları eledik.'

Caviş, pilotun seyahat saatleri ile yayın saatlerini karşılaştırarak ilk şüpheyi onun üzerinde yoğunlaştırdıklarını söyleyerek, uyuşturucu arama bahanesiyle binadaki daireleri de aradıklarını ancak sonuç alamadıklarını kaydetti.

Hava yolu şirketine gidip pilotların bir önceki yıla ait seyahat programını aldığını ifade eden Caviş, bu programı iletişim saatleriyle karşılaştırdıklarını söyledi. 

Caviş, pilotun seyahatte olduğu günlerin çoğunda iletişimin kesildiğini, Şam'da olduğu günlerde ise yeniden ortaya çıktığını gördüklerini dile getirerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

''Madem buraya kadar geldik, diğer dairelere de girelim.' dedik. Yabancı subayın evine indik ve kapıyı çaldık. Polis olduğumuzu söyledik. O ise içeri girmemize izin vermeyeceğini, kendisiyle iletişimi yürüten Suriyeli subayla görüşmemiz gerektiğini söyledi. Yine de içeri girip aradık ama hiçbir şey bulamadık. Sonra Türk diplomatın evini aradık, orada da bir şey bulamadık. Birliğe elimiz boş geri döndük.'

Üstlerinden gördüğü azarın ardından birim komutanı dosyayı kapatsa da vazgeçmediğini ifade eden Caviş, çatıdaki anten sayesinde asıl hedefe ulaştığını ve daireyi elektrik kesintisiyle kesinleştirdiğini kaydetti ve konuşmasına şöyle devam etti:

'Kendi kendime düşünmeye başladım, üç yıllık bir emek böyle boşa mı gidecekti? Evleri aradığımız bölgedeki antenleri inceleme fikri aklıma geldi. Yanıma bazı elemanlar alıp binanın çatısına çıktım. Dikkatlice baktım ve diğer antenlerden farklı bir anten buldum. Ekipteki arkadaşa siyah kablonun girdiği kapıya gidip üzerinde yazılı olan ismi okumasını söyledim. Geri gelip 'Kamil Emin Sabit.' dedi. Ertesi gün sabah saat 7'de, yani yayın saatinde hazır bulunduk. Yayın başladığında elektriği dış şalterden üç kez kestim ve kesintiler kayıtta göründü. O zaman yayının bu evden çıktığından kesin olarak emin olduk.'

Caviş, 1965'te Eli Cohen'in kaldığı eve yapılan baskın anını anlatarak, 'Yukarı çıktık ve kapıyı çalmadan kırmaya karar verdik. Kırıp içeri girdik. Girişten görünen açık bir oda vardı; adam yatakta uzanıyordu, yanına vardığımızda ayağa kalktı. Pencerenin üzerindeki ahşap perde kutusu dikkatimi çekti, içinde siyah bir parça vardı. Bir sandalye koyup kapağını açtım ve bir Kodak film kutusu gördüm. Onu açtığımda ise küçük bir Mors anahtarı ile hemen altında gizlenmiş cihazı buldum.' dedi.

Cihazın bulunmasının ardından Cohen'in çöktüğünü belirten Caviş, 'Anahtarı öptüm, o anı hatırladıkça hala sevinç hissediyorum. Sonra ona dönüp 'Bay Kamil, biz uyuşturucuyla mücadele birimi değiliz, biz karşı casusluk birimiyiz.' dedim. Cihazı gördüğünde yatağa oturdu ve bir daha ayağa kalkamadı. Yıkıldı.' diye konuştu.

Caviş, 'Ona 'Artık ölü sayılırsın. Yaşamak istiyor musun?' dedim. 'Evet' dedi. Kendisine, bizimle dürüstçe işbirliği yaparsa ve karşı taraf onun yakalandığını bilmediği sürece hayatta kalacağını söyledim.' diyerek o anları aktardı.

Kapıyı tekrar kilitlediklerini, böylece komşuların kapıyı kırdıklarını fark etmediğini söyleyen Caviş, Cohen'in bulunan vericinin yedek olduğunu, asıl cihazın ise masada durduğunu bildirdiğini kaydetti.

Caviş, 'Üzerinde yeşil deri kaplı bir kağıt tutucu vardı. Cohen köşesindeki bir parçaya bastı; mekanizma açılınca verici ortaya çıktı. Ayrıca günlük iletişim takviminin dışında dilediğinde kullanabileceği bir acil durum frekansı, frekans kristalleri ve her güne ait şifreleri içeren bir kod kitabı vardı.' dedi.

Dizel yakıt kokusunun kendisini hasta ettiğini iddia ederek ev sahibinden banyoya odunla ısıtılan bir cihaz takmasını istediğini belirten Caviş, 'Sanırım (Cohen) delil sayılacak kağıtları yakmak için bunu istemişti.' diye ekledi.

Caviş, evde bulunan diğer unsurlara ilişkin ise şunları kaydetti:

'Renkli sabun kalıplarına benzeyen altı parçadan oluşan bir kutu daha bulduk. Adam bir bıçak getirip kutuyu açtı, içinde patlayıcı vardı. Ona şifreleme hakkında sorular sorduk. Bu bizim için çok önemliydi çünkü içeriğini çözemediğimiz binlerce telgrafımız vardı. Bize, ilk yıl mesajlarını 'Üç Silahşörler' adlı Fransızca kitabı kullanarak şifrelediğini söyledi.'

Al Majalla'da Eli Cohen operasyonunun diğer ayrıntılarını içeren dördüncü ve beşinci bölümlerin, gelecek günlerde yayımlanması bekleniyor.

İsrail'in önemli casuslarından biri kabul edilen Cohen, Kamil Emin Sabit takma adıyla 1962-1965 yıllarında Suriye'nin başkenti Şam'da görev yapmıştı.

Suriyeli üst düzey askeri yetkililerle yakın ilişkiler geliştirerek Golan Tepeleri'ndeki askeri faaliyetlere ve devletin karar mekanizmasına ilişkin topladığı bilgileri İsrail'e aktaran Cohen, 18 Mayıs 1965'te idam edilmişti.

Muhabir: Ömer Koparan

Sporcular, 50 yaş üstü grubunda, hareketli puta müsabakasında 30, 45, 60, 75 ve 90 metreye, sabit puta müsabakası için 50 metreye oklarını atarak organizasyonu sıralama, eleme, yarı final, final ve deve kuşu yumurtasına atışları ile tamamlayacak.

Müsabakalarda yalnızca geleneksel kıyafetler giyilebilecek ve teknik kurulun kontrolünden geçen geleneksel oklar ve yaylar kullanılabilecek.

Muhabir: Çağlanur Tuncel

Elektronik müzik dünyasının en etkileyici performanslarından biri olarak gösterilen “X” konsepti, İstanbul semalarında dev LED ekranlar, sinematik görseller, lazer şovları ve güçlü ses sistemiyle izleyenlere adeta görsel bir şölen sundu. Gecenin ilerleyen saatlerinde sahneye çıkan Adriatique, performansı boyunca kalabalığı bir an olsun düşürmedi.

Organizasyonun açılış ve destek performanslarında ise elektronik müziğin dikkat çeken isimleri Mind Against, Son of Son, Emir Sağıroğlu ve Tal Barahya sahne aldı. Gecenin her anında tempo yükselirken, binlerce kişi sabahın ilk saatlerine kadar müziğin ritmine eşlik etti.

İstanbul’un yaz sezonundaki en büyük elektronik müzik buluşmalarından biri olarak gösterilen gece, sosyal medyada da büyük yankı uyandırdı. Etkinlik boyunca paylaşılan görüntüler kısa sürede viral olurken, dev sahne tasarımı ve kalabalığın enerjisi uzun süre konuşulacak anlar arasında yerini aldı.

Gecenin organizasyonu ise büyük prodüksiyonlarıyla dikkat çeken TemaCC imzası taşıdı. TemaCC, İstanbul’un eğlence ve etkinlik dünyasına bir kez daha uluslararası ölçekte ses getiren bir gece kazandırmış oldu.

River Cherwell ile A34 yolu arasında kalan arazide ortaya çıkan atık yığını, yaklaşık 150 metre uzunluğa ve 6 metre yüksekliğe ulaşıyor.

Atığın kaldırılmasının yerel yönetim için çok büyük bir maliyet oluşturacağı belirtiliyor.

İsrail ablukasını kırmak ve insani yardım ulaştırmak amacıyla Gazze'ye doğru yol alan Küresel Sumud Filosu'nu kuşatan İsrail donanması unsurları, gemilere saldırmaya devam ediyor.

İsrail’in "durdurduğu" belirtilen gemilerin isimleri Alma, Sirius, Adara, Spectre, Yulara, Aurora, Otaria, Huga, Deir Yessine, Grande Blu, Morgana, Hio, Seulle, All In, Captain Nikos, Florida, Karma, Mohammad Bhar, Oxygono, Free Willy, Jeannot III olarak açıklandı.

Filo’nun internet sitesinden aktarılan canlı yayında, Captain Nikos gemisindeki aktivistlerin alıkonulmasının ardından silahlı İsrail askerlerinin gemiye girdiği anlar paylaşıldı.

İhbar üzerine bölgeye polis, jandarma ve sağlık ekipleri sevk edildi.

Jandarma aracındaki bir askerin kaza yerinde şehit olduğu, minibüsteki bir kişinin de hayatını kaybettiği belirlendi.

Yaralanan bir askeri personel ise ambulansla kaldırıldığı Aksaray Eğitim Araştırma Hastanesi'nde müdahaleye rağmen kurtarılamadı.

Kazada yaralanan 3 kişi hastaneye kaldırıldı.

Vali Kumbuzoğlu, hastane önünde açıklama yaptı

Aksaray Valisi Mehmet Ali Kumbuzoğlu, Aksaray Eğitim Araştırma Hastanesi acil servis önünde gazetecilere yaptığı açıklamada, sabah meydana gelen kaza nedeniyle üzgün olduklarını söyledi.

Kimlik belirleme çalışmalarının sürdüğünü belirten Kumbuzoğlu, şunları kaydetti:

"Kaza, jandarma ekibinin emniyet şeridinde yaptığı rutin kontrol sırasında yaşandı. Kazada maalesef 2 jandarma personelimiz şehit olmuştur, bir vatandaşımız da vefat etmiştir. Yaralı olan vatandaşlarımızın tedavisi Aksaray Eğitim Araştırma Hastanemizde devam etmektedir. İkisinin durumu ağır, birinin normal. Olayla ilgili adli ve idari soruşturma devam etmektedir. Gelişmelerle ilgili bilgiler sizlerle paylaşılacaktır. Aziz şehitlerimize ve vefat eden vatandaşımıza Allah'tan rahmet diliyorum. Yakınlarına da baş sağlığı diliyorum."

Galerimizde, şampiyonluk anlarından hazırlık sürecine, ödül töreninden sahne performansına kadar birçok özel kareyi bulabilirsiniz.

Haber: Ercan GÜNEŞ

Aralarında çeşitli meslek grupları, sivil toplum kuruluşları ve esnafın yer aldığı Sumud Filosu'nu Selamlıyoruz Komitesince düzenlenen etkinlik, Taşucu Mahallesi'ndeki Barış Anıtı'nda yapıldı.

Katılımcılar, ellerindeki Türk ve Filistin bayrakları ile "Soykırıma hayır", "Özgür Filistin", "Gazze'de çocuklar açlıktan ölüyor" ve "Gazze halkı yalnız değildir" yazılı pankartlar taşıyarak, slogan attı.

Etkinlikte, Küresel Sumud Filosu'nu simgeleyen maketler de sergilendi.

Komite adına açıklama yapan Gülden Korkmaz, kalplerinin Gazze halkı ve Küresel Sumud Filosu ile beraber attığını söyledi.

Akdeniz'in mavi sularında ilerleyen filoyu selamladıklarını dile getiren Korkmaz, "Gazze'ye ulaşmak üzere yola çıkan Küresel Sumud Filosu, sadece ekmek, ilaç ve yardım taşımıyor. Aynı zamanda umut, dayanışma ve adalet taşıyor." dedi.

Korkmaz, Gazze'de bir insanlık dramı yaşandığına dikkati çekerek, şöyle konuştu:

"Yanına umut ve cesareti alarak yola çıkan Küresel Sumud Filosuna, Taşucu'ndan sesleniyoruz. Adını sabır ve direnişten alan 'Sumud' yolculuğu, hepimizin kalbinde devam eden bir umut yolculuğudur. Gözünüzü kırpmadan çıktığınız bu yolculuktaki duruşunuz bizlere de bir şeyler yapma noktasında örnek oldu. Bu yolculuğun tüm insanlığa örnek ve cesaret olmasını diliyoruz. Küresel Sumud Filosu'nun yolculuğunu takip ediyoruz, bu gurur hikayesini çevremize anlatıyoruz ve sizinle gurur duyuyoruz."

Akdeniz'de ilerleyen filoya telefonla canlı bağlantı

Basın açıklamasının ardından Akdeniz'de ilerleyen Küresel Sumud Filosu'nda bulunan aktivist Semanur Sönmez Yaman ile telefonla canlı bağlantı yapıldı.

Görüntüleri alanda kurulu ekrana yansıtılan Yaman, yolculuklarına ilişkin bilgi verdi.

Yaman'ı dinleyen vatandaşlar da filoya destek vermek amacıyla slogan attı.

Sponsorluk anlaşması dolayısıyla BGM'de gerçekleştirilen imza törenine TBF Başkanı Hidayet Türkoğlu ve yönetim kurulu üyeleri, Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç ile davetliler katıldı.

İmza töreninde açıklamalarda bulunan Hidayet Türkoğlu, Turkcell ile Türk basketbolu için tarihi bir iş birliğine gittiklerini belirterek, şu ifadeleri kullandı:

"Bu iş birliği, hem Türk basketbolunun geleceğine hem de İstanbul'un sosyal ve kültürel hayatına büyük katkı sağlayacak. Türk basketbolunu en modern imkanlarla buluşturmak için çalışıyoruz. Bu vizyonun en somut örneklerinden biri, geçen yıl açtığımız Basketbol Gelişim Merkezi. Kulüplerimiz Avrupa'nın en prestijli maçlarını burada oynadı. Binlerce gencimiz hayallerine ulaşmak için burada ter döktü. Bu merkezin bir parçası olan Basketbol Lisesi ise ayrıca gurur kaynağımız. Burada gençler hem kaliteli eğitim alıyor hem de profesyonel basketbol altyapısıyla yetişiyor. Bu büyük vizyonun gerçekleşmesinde en önemli destekçilerimizden Sayın Cumhurbaşkanımıza en içten şükranlarımızı sunuyoruz. Ayrıca projeyi ilk günden beri yakından takip eden ve her aşamasında yanımızda olan Gençlik ve Spor Bakanımız Sayın Osman Aşkın Bak'a teşekkür ediyorum."

"BGM, İstanbul'un buluşması noktası olacak"

Başkan Türkoğlu, Basketbol Gelişim Merkezi'ni spor tesisinin yanı sıra sosyal ve kültürel etkinliklere de ev sahipliği yapacak yaşam merkezi haline dönüştüreceklerini aktardı.

BGM'nin İstanbul'un buluşma noktası olacağını vurgulayan Hidayet Türkoğlu, şunları kaydetti:

"Bu merkezi sadece spor tesisi olmaktan çıkarıp bir yaşam merkezine dönüştürüyoruz. BGM, İstanbul'un sosyal ile kültürel hayatına büyük katkı sağlayacaktır. Turkcell, yıllardır spora, kültüre ve sanata destek veriyor. Şimdi de milli takımların ana sponsoru ve Basketbol Gelişim Merkezi'nin isim sponsoru olarak yanımızda. Bu destek sadece bir isim sponsorluğu değil Türk basketbolunun tesisleşmesine, altyapısına ve kültürel gelişimine uzun vadeli bir yatırımdır. Turkcell Basketbol Gelişim Merkezi, sadece basketbol değil sosyal etkinliklerle de dopdolu olacaktır. Gençler, aileler ve taraftarlar burada sporu ve sanatı bir arada yaşayacaktır. Bu iş birliğinin gerçekleşmesinde çok değerli katkılarda bulunan Şenol Kazancı ve Ali Taha Koç'a teşekkür ediyorum. Bu tarihi anlaşmanın Türk basketboluna ve Turkcell'e hayırlı olmasını diliyorum."

Turkcell Genel Müdürü Koç: Turkcell'in son 10 yılda sosyal fayda projelerine katkısı 13 milyar lirayı aştı

Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç da törende yaptığı konuşmada, başarının azim, tutku ve büyük emeklerle mümkün olduğunu ifade ederek, "Turkcell olarak bu emeklerin destekçisi olmayı milli bir sorumluluk kabul ediyoruz." dedi.

Türk sporunun 2002'den bu yana yanında olduklarını dile getiren Koç, Türk sporunun yanında olmaya devam edeceklerini söyledi.

Koç, "Bizim için Türkiye'nin Turkcell'i olmak, hayatın her alanında sorumluluk almak demek. Spordan sanata, eğitimden teknolojiye kadar ülkemizin bugününe ve yarınlarına yatırım yapan projelere imza attık. Son 10 yılda sosyal fayda projelerine katkımız 13 milyar lirayı aştı." diye konuştu.

Destek oldukları alanlar arasında sporun çok özel bir yeri olduğuna dikkati çeken Koç, sporun, disiplin, çalışkanlık, birlik ve beraberlikteki en güzel ifadelerinden biri olduğunu kaydetti.

TBF ile bu değerleri genç nesillere aktarmak için el ele verdiklerini anlatan Koç, "Bugün imzaladığımız işbirliği uzun soluklu bir yol arkadaşlığının ilk işareti. Bugüne dek futboldan basketbola, atletizmden paralimpik sporlara kadar 25'ten fazla branşta binlerce sporcumuza destek verdik. Türkiye'de sporun en büyük destekçisi olmayı sürdürüyoruz." dedi.

Koç, önceliklerinin, gençlerin potansiyelini ortaya çıkararak başarılı sporcuların yetişmesine katkı sağlamak ve gençlerin hayallerine ulaşmasına yardımcı olmak olduğunu, sponsorluk anlayışlarının tek seferlik bir destek değil, geleceğe yatırım felsefesiyle şekillendiğini vurgulayarak, şunları kaydetti:

"Bugün Turkcell'in spor yatırımlarında çok anlamlı bir sayfanın daha açılışını yapıyoruz hep beraber. TBF ile yaptığımız bu 5 yıllık işbirliğimiz kapsamında Basketbol Gelişim Merkezi'nin isim sponsoru olmaktan ve Milli Takımlar ana sponsoru olduğumuzu duyurmaktan çok büyük bir gurur duyuyoruz."

Koç, anlaşmanın, aynı zamanda geleceğe ve gençlerin hayallerine yapılan çok güçlü bir yatırım olduğunun altını çizerek, Türk basketboluna desteklerinin, teknoloji ile de güçleneceğini ifade etti.

"Basketbol Gelişim Merkezi'mizde de 5G teknolojisini hayata geçireceğiz"

Türkiye'de artık son nesil, kablosuz iletişim teknolojisi 5G için gün sayıldığını belirten Koç, sözlerini şöyle tamamladı:

"1 Nisan 2026 tarihi itibarıyla 5G teknolojisi Türkiye'nin her yerinde tamamen hayatımızda olacak. Geçtiğimiz sezon içinde biz 4 büyük futbol takımımızın sahasında, stadında 5G teknolojisini kurmuş ve hizmete açmıştık. Bu sezon da devam ediyor. Bugün burada, Türk basketbolunun altyapısı için büyük önem taşıyan Basketbol Gelişim Merkezi'mizde de 5G teknolojisini hayata geçireceğiz. Teknolojiyi sporcularımızın gelişimi için bir kaldıraç olarak kullanacağız. Amacımız, yeni Hidayetlerin, Ömerlerin, Alperenlerin yetişmesine olanak tanımak, gençlerimize basketbol tutkusunu aşılamak ve tabii ki ay yıldızlı formamızın uluslararası arenada daha nice zaferlere imza atmasına zemin hazırlamak. Bu imzanın Türk sporu ve Türk basketbolu için hayırlı olmasını temenni ediyorum."

Yerlikaya, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, aralarında İstanbul, Ankara ve İzmir'in de bulunduğu 74 ilde 2 bin 705 ekip, 6 bin 760 personel, 21 hava aracı ve 47 narkotik dedektör köpeğinin katılımıyla operasyonlar düzenlendiğini belirtti.

Yapılan çalışmalarda 1 ton 183 kilogram uyuşturucu ile 2 milyon 790 bin uyuşturucu hapın ele geçirildiği bilgisini veren Yerlikaya, operasyonlarda 1811 şüphelinin gözaltına alındığını duyurdu.

Bakan Yerlikaya, "Gençler, uyuşturucuya karşı yürüttüğümüz bu mücadele sizleri koruma mücadelesidir. Geleceğinizi çalan uyuşturucu maddelerden uzak durun. Biz sizin yanınızdayız. Zehir tacirlerine işledikleri suçların bedelini en ağır şekilde ödetiyoruz, ödetmeye de devam edeceğiz." ifadelerini kullandı.

Ticaret Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Bakanlığın "yüzyılın küresel felaketi" olarak nitelendirilen uyuşturucu kaçakçılığına karşı mücadelesi kararlılıkla devam ediyor.

Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat birimlerinin titiz çalışmaları neticesinde, Sarp Gümrük Kapısı ve İstanbul'da gerçekleştirilen başarılı operasyonlarda 1 milyar 130 milyon lira değerinde 310 kilo esrar ile 291 kilo kokain türü uyuşturucu ele geçirildi.

Olayla ilgili soruşturmalar, Hopa ve Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılıkları nezdinde sürdürülüyor.

Bakanlık, dürüst ticaret erbabını korumak ve gençleri uyuşturucudan uzak tutmak için mücadelesine kararlılıkla devam ediyor.

Yaklaşık 29 yıl boyunca Fransız ekibinin sürdürdüğü kazı çalışmalarını, 1961'de Roma La Sapienza Üniversitesi akademisyenleri devraldı.

Yaklaşık bir asırdır kazı çalışmaları süren Arslantepe Höyüğü'nün, Geç Kalkolitik dönemden Demir Çağı'na kadar birçok medeniyete ev sahipliği yaptığı anlaşıldı.

Anadolu topraklarının zengin tarihi kültürünü yansıtan Arslantepe Höyüğü'nde "devlet sistemi"nin nasıl doğduğunu araştırmak için her yıl kazılar yapılıyor.

Alanın kerpiç saray bölümünde yürütülen kazılarda, 2021'de 5 bin 625 yıllık tapınakta 250 mühür baskısı bulundu.

Sarayın diğer bölümlerinde yapılan kazılarda ise askeri sistemi anlatan 2 mızrak ile 3'ünün kabzası gümüş bezemeli 9 kılıç da silah kullanımının ilk örneklerini göstermesi bakımından devletleşme sisteminin en önemli örneğine ışık tutuyor.

Arslantepe Höyüğü, aslan heykelleri, devrilmiş bir kral heykeli, yağmur drenaj hattı gibi altyapısı bulunan kerpiçten sarayı ve 3 bini aşkın mühürüyle "ilk şehir devleti"nin yapılarını da ortaya koyuyor.

"Her yıl çok önemli şeyler çıkıyor"

Arslantepe Höyüğü Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Francesca Balossi Restelli, öğrenciyken başladığı kazı çalışmalarına yaklaşık 30 yıldır devam ettiğini söyledi.

Kazı çalışmalarına başladığı ilk gün kral mezarı bulduklarını dile getiren Restelli, "Her yıl küçük buluntular bize eski hayatı anlatıyor. Biz her şeyi kat kat yan yana koyuyoruz ve tarihi anlıyoruz. Her yıl Arslantepe Höyüğü'nde çok önemli şeyler çıkıyor. Buluntular bize Anadolu'nun tarih öncesi dönemini anlatıyor." dedi.

"Burada dünyanın en eski sarayını görebilirsiniz"

Restelli, Arslantepe Höyüğü'nde bugüne kadar birçok eserin bulunduğunu belirtti.

Eserlerin birçoğunun müzelerde sergilendiğini aktaran Restelli, şöyle devam etti:

"Arslantepe Höyüğü bize ilk devlet sistemi nasıl doğdu anlatıyor. Burada kazarken devletin daha önceki tabakalarına da bakıyoruz. Burada hiyerarşi nasıl doğdu, sosyal sistemleri nasıl değişti, Neolitik dönemden Kalkolitik döneme hiyerarşi nasıl başladı bunlara bakıyoruz. Şu ana kadar en önemli şey devlet sistemi. Arslantepe Höyüğü'nde dünyanın en eski sarayını görebilirsiniz. Bu saray içerisinde bütün buluntular devlet sistemi, bürokrasi, krallık ve gücü anlatıyor."

"Her odada ne yapıldı, ne kullanıldı hepsini biliyoruz"

Kerpiç sarayın 400 metrekare bir alandan oluştuğunu dile getiren Restelli, alanda yeni buluntular için çalıştıklarını ifade etti.

Restelli, şunları kaydetti:

"Saray duvarları 10 metre ama şu an 2,5 metre kalmış durumda. Saray içerisinde binlerce buluntu var ve sergileniyor. Arkeologlar için çok önemli bir yer. Her odada ne yapıldı, ne kullanıldı hepsini biliyoruz. Sarayda makbuz kullanılmış. Memur ve işçilere vazolarla yemekler verilmiş, bunlar bir çamur ile kapatılmış ve her işçi için bir mühür basılmış. Tam bir makbuz haline gelmiş. Bu makbuzları sayıp hesaplama yapmışlar. Yıl bitince hesaplayıp ve işçiye kaç defa yemek verilmiş hepsini biliyorlar. Bu makbuzları bir arşiv içerisinde bulduk ve 3 binden fazla var. Bunlara bakınca da 250 farklı mühür bulduk. Anlaşılan sarayda 250'den fazla memur ve işçi var."

ABD Başkanı Trump, Washington'ın daha güvenli hale getirildiğini göstermek amacıyla akşam saatlerinde bir restorana yemek yemeye gitti.

Başkan Yardımcısı JD Vance ve bazı kabine üyelerinin de yer aldığı yemek için gittikleri restorana girişinde Trump, savaş karşıtı kadınların kurduğu "CodePink" adlı sivil toplum örgütü üyelerinin protestosuyla karşılaştı.

CodePink üyesi kadınlar, Trump'a "Filistin'e özgürlük, Washington'a özgürlük" diye seslenirken, Gazze'de insanların açlıktan öldüğünü belirten sloganlar attı.

"Trump, bugünün Hitleri" şeklinde de slogan atılan kadınları kısa bir süre izleyen Trump, daha sonra eliyle göstericilerin dışarı çıkarılması talimatı verdi.

Protestoyu gerçekleştiren göstericiler restorandan çıkarılırken Filistin ve Gazze lehine sloganlar atmaya devam etti.