Zamanın birinde bir çiftçi ile oğlu buğday tarlasında dolaşıyorlarmış.
Oğlu; "Babacığım, şu dik başaklar tıpkı hayatta dimdik yürüyen, başı dik insanlara benziyor. Şu başı eğik başaklar da hayatta başı önüne eğik, zavallı insanlara benziyor, değil mi?" diye sormuş.
Babası tebessüm ederek başaklardan iki tanesini koparmış. Önce başı dik olanı oğluna göstererek; "Oğlum, dikkatli bak! Başı dik olan bu başakta hiç buğday yetişmemiş, içi bomboş. Tıpkı kibirli, gururlu ve kendini beğenmiş insanların içi boş kafaları gibi..." demiş.
Ardından başı eğik olan başağı oğluna uzatarak; "Evladım, bu da senin zavallı ve aciz dediğin başak. İçi dolu, bereketle buğday vermiş. Bu da tıpkı kalbi iyilikle, zihni ilimle dolu insanlara benziyor," diye eklemiş ve sözlerini şöyle tamamlamış: "Bak evladım; bir insan kibirden ve gururdan uzaklaştıkça başı tevazuyla önüne eğilir. Gurur ve kibre kapıldıkça da başı dikleşir."
Yazıma bu hikâyeyle başlamak istedim. Aslında laftan anlayana bu kadarı bile kâfi ama bir de anlamayanı var, ne yapayım? "Anlayana sivrisinek saz, anlamayana davul zurna az." diyerek asıl meseleye geçeyim.
Biliyor musunuz? Kendini zeki sanan ve her defasında Kaf Dağı'nın yegâne sahibi olduğunu düşünen insanlardan oldum olası hiç hazzetmem; ancak yalanlarını dinlerken, yapay kahkahalarını seyrederken hiç bozuntuya vermem. Hatta öyle ki ben de içimden kahkahalarla onların bu hâllerini seyreder dururum. Şimdi, bu satırları kaleme almak naçizane bir yetenekse, bu duyguları yazdıracak kadar yarım akıllı ama bol çeneli insanların beni bu ruh hâline büründürme çabası da ayrı, hatta apayrı bir yetenek; doğrusu takdire şayan! Aslında fark ettim de teşekkür etsem yeridir; zira sayelerinde kalemimi yeniden elime aldım.
Hani bir de "Benim niye hiç dostum yok?" diye yakınırlar ya... Olmaz tabii, benden uyarması! Dostu bırak arkadaşın; arkadaşı bırak komşun; komşuyu bırak eşin bile olmaz. Yazık, hem de çok yazık. Yine de sana naçizane bir tavsiyem olacak: Oku! Okumak cehaleti öldürür, kibri söndürür. Boş işlerle uğraşmak yerine al eline kalemi, bulmaca çöz. Yemek yap mesela, temizlik yap. Hem evin hem ruhun arınır, fena mı olur?
Bu yazımı okuyunca şimdi düşünüp duracaksın, biliyorum. "Kime yazılmış bu?" diye sorup soruşturacaksın ama aklını yeterince kullanmadığın için sana hitap ettiğimi bile anlamayacaksın. Bu tarz konularda yazmayı aslında hiç sevmem ama sana başı eğik, olgun bir başak misali cevap vermek istedim ve bence gayet de iyi başardım!
Yazımı Mevlana’nın o meşhur dizeleri ve Ziya Paşa’nın kadim sözüyle noktalayayım:
"Duydum ki gıybetimi yapmışsın,
Yüzüme söylemekten kaçmışsın.
Benim gibi bir acizden korkmuş,
Allah'tan korkmamışsın!"
"Nush ile uslanmayanı etmeli tekdir; tekdir ile uslanmayanın hakkı kötektir!"