Silivri Çukuru’nda Kırılmayan Parça: İstanbul’un Deprem Gerçeği Yeniden Gündemde
Marmara’nın derinliklerinde her sarsıntı, yalnızca yer kabuğunu değil, milyonların kalbini de yerinden oynatıyor. Son günlerde kaydedilen hareketlilik yine İstanbul’u ve çevresini alarma geçirdi. Ancak detaylara dikkatle bakıldığında tablo, kamuoyunda sıkça yanlış bilinen “büyük İstanbul depremi kapıda” söyleminden farklı bir gerçekliği işaret ediyor.
Son sarsıntının Tekirdağ açıklarında değil, Silivri Çukuru’nun batı kenarında meydana geldiği ortaya çıktı. Bu ayrım, jeolojinin diliyle konuşmak gerekirse son derece kritik. Çünkü Kumburgaz’daki 23 Nisan depreminde 6.2 büyüklüğünde bir kırılma yaşanmış, ancak fay hattının yalnızca bir bölümü hareket etmişti. Geriye, Silivri Çukuru’nda henüz enerjisini boşaltmamış 10-15 kilometrelik bir parça kaldı. İşte bu bölümün potansiyeli hâlâ masada.
Uzmanların hesaplamaları, söz konusu parçanın tek başına kırılması hâlinde 6.2 büyüklüğünde yeni bir depreme neden olabileceğini gösteriyor. Bu büyüklük, kamuoyunda yanlış bilinenin aksine, İstanbul’u yerle bir edecek bir felaket değil; ancak bölgesel ölçekte ciddi bir sarsıntı yaratabileceği gerçeğini görmezden gelemeyiz.
Buradaki en önemli nokta şu: İstanbul’un merkezini hedef alan, doğrudan şehre uzanan bir fay parçası şu aşamada devrede değil. Risk, özellikle Silivri Çukuru’nda yoğunlaşıyor. Yani Marmara’nın iki ayrı hikâyesi var: Kumburgaz’daki kırılma ve Silivri’de hâlâ bekleyen parça. Bu fark, kamuoyunda yanlış bilinen algıların önüne geçmek için kritik.
Toplum olarak en çok yanıldığımız nokta, “deprem bitti mi?” sorusuna verilen tek cümlelik cevaplar. Oysa bilim bu kadar siyah-beyaz işlemiyor. Büyük riskin İstanbul için olmadığını söylemek, hiç risk yok anlamına gelmiyor. Silivri Çukuru’nda hâlâ kırılmamış bir parça var ve bu parçanın üreteceği enerji, 6.2’lik bir depremle karşımıza çıkabilir.
Bugün yapılması gereken, paniğe kapılmadan ama rehavete de düşmeden bu tabloyu ciddiyetle okumak. Beton blokların gölgesinde yaşayan milyonların kaderi, yalnızca fay hatlarının değil, şehir planlamasının, denetimin ve bilimsel öngörülerin ne kadar dikkate alındığına bağlı.
Marmara, bize her defasında aynı gerçeği fısıldıyor: Deprem, unutuldukça değil, hatırlandıkça yönetilebilir. Silivri Çukuru’nun kırılmayan parçası da işte tam bu yüzden bir uyarı zili. İstanbul için değil belki, ama hepimiz için.