ANKARA (AA) - Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından uygulanan PISA, 15 yaş grubunda örgün eğitime devam eden öğrencilerin matematik, fen bilimleri ve okuma becerileri alanlarında kazandıkları bilgi ve becerileri değerlendirmek, ülkelerin eğitim sistemlerindeki değişimleri karşılaştırmak ve eğitim politikalarının geliştirilmesine veri sağlamak amacıyla gerçekleştiriliyor.
AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, Türkiye'nin ilk kez 2003'te katıldığı araştırmada 41 ülke yer alırken, 2006'da 57, 2009 ve 2012'de 65, 2015'te 72, 2018'de 79 ülke araştırmaya katıldı.
Kovid-19 salgını nedeniyle 2021'den 2022'ye ertelenen PISA 2022'de ise katılımcı ülke sayısı 81'e yükseldi.
Türkiye, 2003'te üç alanda da alt sıralardaydıPISA'ya ilk kez 2003'te katılan Türkiye, 2003 ve son sonuçların açıklandığı 2022 verileri karşılaştırıldığında matematik, fen bilimleri ve okuma becerilerinin üçünde de puanını artırdı.
PISA 2003'te Türkiye, matematik alanında 423 puanla 41 ülke arasında 34'üncü, fen bilimlerinde 434 puanla 35'inci, okuma becerilerinde ise 441 puanla 33'üncü sırada yer aldı.
O dönem araştırmaya katılan 30 OECD ülkesi arasında ise Türkiye, üç alanda da 28'inci sırada bulunuyordu. Aradan geçen yıllarda Türkiye'nin PISA performansında dalgalanmalar yaşansa da uzun vadede özellikle matematik ve fen bilimleri alanlarındaki yükselişi öne çıktı.
Matematikte 30, fen bilimlerinde 42 puanlık artışPISA 2022'de Türkiye, matematik alanında 453 puana ulaştı. Böylece, Türkiye'nin matematik puanı 2003'e göre 30 puan yükseldi.
Türkiye, 81 ülke ve ekonominin katıldığı PISA 2022'de matematikte 39'uncu sırada yer aldı. OECD ülkeleri arasındaki sıralaması ise 32 oldu.
PISA 2022'de OECD ülkelerinin matematik ortalaması 472, araştırmaya katılan tüm ülkelerin ortalaması 438 olarak hesaplandı. Türkiye'nin 453 puanlık performansı tüm ülkeler ortalamasının üzerinde, OECD ortalamasının ise 19 puan altında gerçekleşti.
Türkiye'nin en belirgin gelişim gösterdiği alanlardan biri fen bilimleri oldu. PISA 2003'te 434 olan Türkiye'nin fen bilimleri puanı, PISA 2022'de 476'ya yükseldi. Böylece yaklaşık 20 yıllık dönemde 42 puanlık artış kaydedildi.
Türkiye, PISA 2022'de fen bilimlerinde 81 ülke arasında 34'üncü, 37 OECD ülkesi arasında ise 29'uncu sıraya yerleşti.
Aynı araştırmada OECD ülkelerinin fen bilimleri ortalaması 485, tüm ülkelerin ortalaması 447 olarak hesaplandı. Türkiye, 476 puanla tüm ülkeler ortalamasının 29 puan üzerine çıkarken OECD ortalamasının 9 puan altında yer aldı.
Türkiye'nin PISA 2022'de fen bilimlerinde elde ettiği 476 puan, ülkenin bu alanda PISA uygulamalarındaki en yüksek ortalama puanı olarak kayıtlara geçti.
Okuma becerilerinde 441'den 456 puanaTürkiye'nin okuma becerilerindeki puanı da 2003'teki 441 seviyesinden 2022'de 456'ya çıktı. Böylece iki uygulama arasında 15 puanlık artış gerçekleşti.
İlk katıldığı 2003 uygulamasında okuma becerilerinde 41 ülke arasında 33'üncü sırada yer alan Türkiye, son açıklanan PISA 2022'de 81 ülke arasında 36'ncı oldu. OECD ülkeleri arasında ise Türkiye'nin sıralaması 2003'te 30 ülke arasında 28'inci, 2022'de 37 ülke arasında 30'uncu olarak kayıtlara geçti.
PISA 2022'de tüm ülkelerin okuma becerileri ortalaması 435, OECD ülkelerinin ortalaması ise 476 oldu. Türkiye, 456 puanla OECD ortalamasının 20 puan altında, tüm ülkeler ortalamasının ise 21 puan üzerinde yer aldı.
Böylece Türkiye'nin 2003'ten 2022'ye puanı matematikte 30, fen bilimlerinde 42, okuma becerilerinde ise 15 puan arttı.
PISA 2025 sonuçları 8 Eylül'deTürkiye'nin 2003'ten bu yana araştırmaya katılarak gösterdiği performansın ardından gözler, 8 Eylül 2026'da açıklanacak PISA 2025 sonuçlarına çevrildi.
PISA 2025 uygulaması ise 14 Nisan-16 Mayıs 2025'te bilgisayar tabanlı gerçekleştirildi. Türkiye'den araştırmaya 56 ildeki 203 okuldan 7 bin 702 öğrenci katıldı.
Araştırmada temel alanların yanı sıra öğrencilerin teknolojinin sunduğu imkanları kullanarak kendi öğrenmelerini düzenleme ve yeni bilgiler edinme kapasitelerini değerlendirmek amacıyla 'Dijital Dünyada Öğrenme' de yenilikçi alan olarak ele alındı. Katılan öğrencilere diğer temel testlerin yanında bu alana ilişkin de sorular yöneltildi.
91 ülkenin katıldığı PISA 2025 uygulamasının sonuçları, 8 Eylül'de Slovakya'nın başkenti Bratislava'da Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin'in de katılacağı toplantıda tüm dünyayla eş zamanlı olarak açıklanacak.
Öte yandan OECD yetkilileri, PISA 2025 uygulamasında Türkiye'den beklentilerinin yüksek olduğunu dile getirmiş, Bakan Tekin de konuya ilişkin, 'İnşallah 8 Eylül 2026'da PISA skorları açıklanacak ve orada da OECD Genel Sekreteri'nin açıklaması doğrultusunda söylüyoruz ki çok iyi bir derece bekliyoruz.' açıklamasında bulunmuştu.
Muhabir: Buğrahan Ayhan