Siyaset bilimci Esen Ermiş Ertürk, ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in 19 Kasım’da Şınçın’da gerçekleştireceği görüşmeyi küresel güç mücadelesinin yeni dinamikleri üzerinden değerlendirdi.
Zirvenin merkezinde yalnızca nükleer silahlar değil, Washington, Moskova ve Pekin’in değişen dünya düzeninde nasıl bir güç dengesi kuracağı bulunuyor. ABD, Çin’i nükleer silahların kontrolüne yönelik müzakerelere dâhil etmek isterken Pekin, askerî kapasitesi ABD ve Rusya’nın gerisindeyken aynı sınırlamalara tabi tutulmaya karşı çıkıyor. Putin ise bu teması, Rusya’nın büyük güç statüsünü ve Washington’la doğrudan diplomatik kanalını korumak için önemli görüyor.
Ertürk, İran başlığında üç ülkenin farklı stratejik çıkarlarının kesiştiğine, bölgesel bir savaşın genişlemesinin ise hiçbirinin lehine olmayacağına dikkat çekti. Ukrayna’nın resmî gündemde yer almasa da küresel güvenlik hesaplarının merkezinde bulunduğunu belirterek, ülkenin egemenliği ve siyasi iradesi dışlanarak kalıcı barış kurulamayacağını vurguladı.
Şınçın buluşmasının Yalta Konferansı’yla özdeşleştirilmesine karşı çıkan Ertürk, bugünün uluslararası sisteminin 1945’ten farklı olduğunu; Avrupa Birliği’nin, bölgesel güçlerin ve bağımsız dış politika izleyen devletlerin de denklemin parçası olduğunu ifade etti.
Türkiye açısından ise Karadeniz güvenliği, Ukrayna savaşının seyri, Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve enerji güzergâhları öne çıkıyor. Ertürk, Türkiye’nin bu yeni güç dengelerini kendi millî çıkarları doğrultusunda değerlendirecek bağımsız diplomatik kapasiteye ve bölgesel ağırlığa sahip olduğunu belirtti.