İnsanlık tarihi bize bir gerçeği defalarca gösterdi: Devletler arasındaki dostluklar, kalpler arasındaki dostluklar gibi ebedî değildir. Çünkü devlet dostluğu çoğu zaman çıkarın gölgesinde, gönül dostluğu ise hakikatin nurunda yeşerir.
İsrail ile dostluk meselesi de bu hakikatten bağımsız değildir. Bir devletin politikası, halkının vicdanıyla aynı şey değildir; ama politik dostluklar, çoğu zaman halkın vicdanını yaralar. Hele ki bu dostluğun fonunda Filistin’de akan kan, Mescid-i Aksa’da yankılanan çığlık varsa…
Tasavvufta dostluk, yalnızca çıkar ortaklığı değil, hak ve adalet ortaklığıdır. Yunus Emre, “Sevelim sevilelim, dünya kimseye kalmaz” derken, dostluğu dünya nimetlerinin değil, gönül emanetinin üzerine kurmamız gerektiğini söyler. Dostluğun ömrünü belirleyen şey, işte bu emanetin korunup korunmamasıdır.
Kur’ân’da Maide Suresi 8. ayet bize şöyle der:
“Ey iman edenler! Allah için hakkı ayakta tutan, adaletle şahitlik eden kimseler olun.”
Eğer dostluk, adaletin üzerine inşa edilmemişse, o dostluk pazara kadar sürer. Çünkü pazar bittiğinde, çıkar terazisi yeniden kurulacak, vicdan terazisi ise kenara itilecektir.
Filistin meselesi, bu terazinin en ağır taşlarından biridir. Filistin halkının acıları, sadece politik bir çatışma değil, aynı zamanda insanlığın vicdan imtihanıdır. Bir devlet, Filistin’in haklarını görmezden gelip İsrail’le dostluğu salt stratejik çıkar için sürdürüyorsa, bu dostluk manevi anlamda boş bir kabuktur.
Ezoterik öğretide “hakikate sadakat”, her türlü dünyevi kârın önünde gelir. Eğer dostluk, zulmün üzerini örtmek için kullanılıyorsa, o dostluk hakikatin ışığında uzun yaşamaz. Çünkü hakikatin terazisi, eninde sonunda mazlumun gözyaşını tartar.
Bu yüzden sorunun cevabı nettir: İsrail ile dostluk adalet terazisi bozulduğunda, bu dostluğun manevi ömrü de tükenir. Çünkü Hak katında dostluk, “kimle” olduğunla değil, “hangi hakikatin yanında” olduğunla ölçülür. İsrail Filistin’i rahat bırakmalı zulmüne de son vermelidir ancak ozaman adalet sağlanır.
Kaynakça
1. Kur’ân-ı Kerîm, Maide Suresi, 8. Ayet.
2. Yunus Emre – Divan, MEB Klasikleri, 2007.
3. Said Nursî – Mektubat, İstanbul: Sözler Neşriyat, 2015.
4. Chomsky, Noam – Fateful Triangle: The United States, Israel, and the Palestinians, South End Press, 2015.
5. Esposito, John L. – The Israeli-Palestinian Conflict: Parallel Discourses, Routledge, 2010.