Eskiden kadınlar, saçlarını topuklarına kadar uzatırlarmış. En uzun saç da en güzel saç kabul edilirmiş. Kadın evini süpür­mek için yere eğilince arkasındaki çift örgülü saçlar yere dü­şer ve bir süpürge gibi her yeri öpermiş. Bu durum, kadınların cefakârlığı göz önüne alınarak ‘saçını süpürge etmek’ olarak deyimleşerek dilimize yerleşmiş. Bu deyim, kültürümüzde fedakârlığın, adanmışlığın ve karşılıksız sevmenin de sembolü olmuş.

Çoğunlukla anneler için söylense de, aslında her ilişkide söz konusudur bu durum. Çünkü alma verme dengesinin bozulması, her ilişkide sevginin zedelenmesine yol açar. İnsanın sevdikleri için harcadığı çaba değerli. Ancak kendinizi unutarak ve tükenerek yaptığınız fedakârlıklar, gün gelir size “Dur!” der. Bu sese kulak verdiğinizde, kendi mutluluğunuzu geri plâna iterek inşa etmeye çalıştıklarınızdan bir anda vazgeçersiniz.

‘Eve Döner İnsan Hep’te Ali Bayam şöyle der: “Bazen insan ördüğü atkıyı elleriyle sökmeyi bilmeli. Bazen emek sahiden boşa gitmeli.” Çünkü emek ve sonuç her zaman adil bir denklemle işlemez. İçinizdeki sese sorduğunuz nerede yanlış yaptığınız sorusu, bir sessizliğin ardından şöyle cevaplanır: “Bazen çaba, istediğin değil ulaşman gereken sonuca götürür seni. Anlaman ve dönüşmen için…”

Tohum ve toprak

Toprağa bir tohum ekersiniz. Bazen çiçek açmaz. Rüzgâr eser, fırtına olur, o tohum savrulur gider. Ama toprak hâlâ sizindir. Bir gün orada çiçeklenecek tohumu ekebilmeniz için bazılarının rüzgârda savrulup gitmesi gerekir. Bir yemek yaparsınız, kimse beğenmez. Bir yazı yazarsınız, kimse okumaz. Bir ilişki için çabalarsınız, karşılığı olmaz. Ama siz bu süreçte yemek yapmayı öğrenir, yazarken kendinizi keşfeder, o ilişkide neyi hak etmediğinizi anlarsınız.

Bazen kayıp gibi görünenler size çok büyük kazançlar olarak geri döner ve yeniden doğmanızı sağlar. Vazgeçmek, bırakmak, yön değiştirmek sizi korkutmasın. Bunlar boşa gittiğini sandıklarınızın içinden yeniden doğuşunuza atacağınız adımlardır. Kim söylemiş, bilmiyorum ama siz de; “tüm bu yokuşların sonunda müstakil bir düzlük olduğuna inanın.”